American Horror Story: Roanoke – szósty sezon amerykańskiego serialu telewizyjnego American Horror Story. Składa się z dziesięciu odcinków, wyemitowanych przez stację FX między 14 września a 16 listopada 2016 roku. Polska premiera każdego odcinka odbywała się na antenie Fox dzień po pierwszej emisji w FX.

Zgodnie z antologiczną formą serialu, Roanoke stanowi odrębny miniserial, niezależny od pozostałych sezonów. Wydarzenia opierają się na legendzie zaginionej w tajemniczych okolicznościach XVI-wiecznej kolonii Roanoke. Duchy osadników nie chcą wyrazić zgody na zasiedlenie terenów Roanoke, dlatego prześladują każdego, kto zamieszkuje w stojącym tam domu. Seria jest podzielona na dwie części, realizowane w formie dwóch programów dokumentalnych. W pierwszej części, Koszmar z Roanoke, główni bohaterowie, Matt i Shelby Millerowie oraz Lee Harris, opowiadają o swoim pobycie w domu, a aktorzy odtwarzają ich relację. W drugiej części, Powrót do Roanoke: Trzy dni w piekle, Millerowie, Lee i aktorzy z poprzedniego programu powracają do posesji, gdzie ponownie stają się ofiarą duchów.

Roanoke, podobnie jak poprzednie sezony, został stworzony przez Ryana Murphy’ego i Brada Falchuka. Do obsady powrócili aktorzy z poprzednich serii: Evan Peters, Sarah Paulson, Lily Rabe, Denis O’Hare, Kathy Bates, Angela Bassett, Frances Conroy, Wes Bentley, Lady Gaga, Cheyenne Jackson, Taissa Farmiga, Finn Wittrock, Leslie Jordan, Adina Porter i Robin Weigert. Po raz pierwszy w historii American Horror Story wystąpili Cuba Gooding Jr. i André Holland.

Roanoke zebrał głównie pozytywne recenzje krytyków i odnotował w Stanach Zjednoczonych średnią oglądalność na poziomie 2,93 miliona widzów (5,95 miliona, wliczając oglądających poprzez nagrywarkę i usługi wideo na życzenie). American Horror Story znalazł się dzięki temu w czołówce najlepiej oglądalnych seriali 2016 roku, zajmując trzecie miejsce w obrębie telewizji kablowej i dziewiąte w podsumowaniu wszystkich stacji.

Streszczenie fabuły Pierwsze pięć odcinków stanowi fikcyjny program dokumentalny Koszmar z Roanoke. Dopiero pięć kolejnych odcinków przedstawia właściwą fabułę.

Koszmar z Roanoke jest produkowany i prowadzony przez Sidneya Aarona Jamesa. Matt Miller, jego żona Shelby i siostra Lee Harris opowiadają w nim historię o swoim pobycie w Karolinie Północnej. W programie pokazano odtworzenie wydarzeń (nagrane w tym samym miejscu), a w bohaterów wcielili się aktorzy: Dominic Banks gra Matta, Audrey Tindall – Shelby, a Monet Tumusiime – Lee. Ponadto występują: Agnes Mary Winstead jako Tomasyn White, Rory Monahan jako Edward Philippe Mott, Dylan jako Ambrose White, William van Henderson jako Elias Cunningham i Ashley Gilbert jako Cricket Marlowe.

Shelby i Matt mieszkali w Los Angeles, gdzie zostali zaatakowani na ulicy, w wyniku czego Shelby poroniła. Małżeństwo podejmuje decyzję o wyprowadzce do Karoliny Północnej. W wyniku zwycięstwa w aukcji z okoliczną rodziną Polków kupują otoczony lasem dom. Wkrótce po zamieszkaniu w nim stają się świadkami wielu niewytłumaczalnych i przerażających zdarzeń. Przyjeżdża do nich Lee, która ma się opiekować Shelby pod nieobecność Matta. Z upływem czasu okazuje się, że dom jest nawiedzony przez duchy. Bohaterowie poznają doktora Eliasa Cunninghama i medium Cricketa Marlowego, którzy opowiadają im o historii tych terenów. W XVI wieku w okolicy powstała pierwsza angielska osada w Ameryce, Roanoke, która (zgodnie z prawdą historyczną) zaginęła w tajemniczych okolicznościach. Żona gubernatora kolonii, Tomasyn White, została wygnana przez grupę spiskowców, w skład której wszedł jej syn, Ambrose. Uratowała ją leśna druidka Scáthach, której Tomasyn oddała swoją duszę, by następnie zabić resztę kolonistów. Od tej pory Tomasyn (znana jako Jatka) i duchy mieszkańców Roanoke prześladują wszystkich, którzy zasiedlają okoliczne tereny, gdyż uważają, że ziemia ta należy wyłącznie do nich. Jedną z ich ofiar był Edward Philippe Mott, który w XVII wieku zbudował tu dom, zamieszkany aktualnie przez Millerów.

Lee bezprawnie przywozi do domu swoją córkę Florę, która po rozwodzie rodziców zamieszkała z ojcem, Masonem. Dziewczynka zostaje porwana przez ducha Priscilli. Podczas kilkudniowych poszukiwań z udziałem policji bohaterowie trafiają do domu Polków, gdzie widzą dwójkę chłopców, ssących sutki lochy. Dzikie dzieci zostają oddane policji. W międzyczasie Lee, w tajemnicy przed bratem i szwagierką, zabija Masona, chcąc w ten sposób zyskać pełne prawo do opieki nad Florą. Matt, uwiedziony przez Scáthach, nieświadomie uprawia z nią seks. Shelby, zdenerwowana na męża i jego siostrę, donosi na nią policji, przez co Lee zostaje aresztowana pod zarzutem zabójstwa Masona. Pod jej nieobecność Millerom udaje się odebrać duchom Florę. Nadchodzi tak zwana krwawa pełnia księżyca, podczas której Tomasyn i jej towarzysze zgodnie z tradycją mordują mieszkańców posesji. Duchy Roanoke przychodzą pod dom, zabijając na oczach Millerów Cricketa. Shelby, Mattowi i Florze udaje się dzięki pomocy ducha Edwarda Motta uciec podziemnym przejściem. Bohaterowie trafiają do Polków, którzy okazują się kanibalami, żądnymi zemsty za oddanie chłopców policji. Mama Polk każe synom zabić porwanego uprzednio Eliasa, a następnie oddać Millerów i Florę Jatce. Bohaterowie zostają przywiezieni pod dom, udaje się im jednak uciec duchom dzięki pomocy Lee, która – uwolniona z aresztu – przyjeżdża po nich.

Koszmar z Roanoke okazuje się telewizyjnym przebojem. Po powrocie do Los Angeles Shelby ma romans z Dominikiem, co przyczynia się do rozstania z Mattem, Audrey wychodzi za Rory’ego, a opinia publiczna uważa, że Lee jest winna zabójstwa Masona (choć nie udaje się udowodnić jej winy). Agnes zostaje uznana za schizofreniczkę, gdyż po zakończeniu zdjęć nadal utożsamia się z Jatką. Sidney wpada na pomysł zrealizowania reality show Powrót do Roanoke: Trzy dni w piekle, w którym bohaterowie i aktorzy z poprzedniego programu wracają do Roanoke na trzy dni, przypadające na krwawą pełnię. W domu zostają zainstalowane efekty specjalne, ponadto producenci wynajmują aktorów, w tym Dylana w roli Piggy Mana (jednego z duchów). Cały pobyt nagrywają ukryte kamery, a także smartfony bohaterów. Ostatecznie na udział decydują się zarówno Matt, Shelby i Lee, jak również Dominic, Audrey, Monet i Rory. Shelby chce poprzez powrót do Roanoke odzyskać zaufanie Matta, zaś Lee udowodnić światu, że nie zabiła Masona. Na plan, wbrew zakazowi, przybywa także Agnes, która – przebrana za Tomasyn – pragnie zrealizować jej wolę. Początkowo aktorzy z poprzedniego programu nie wierzą w relację Millerów i Lee. Okazuje się jednak, że dom jest rzeczywiście nawiedzony.

Pierwszą ofiarą duchów jest Rory. Agnes morduje Sidneya i członków ekipy telewizyjnej, po czym atakuje Shelby. Lee, Audrey i Monet opuszczają dom w celu znalezienia pomocy dla rannej koleżanki, trafiają jednak do Polków, którzy poddają je torturom. Audrey i Monet zostają zmuszone do zjedzenia mięsa Lee, która z kolei, nagrywana przez Jethera Polka, przyznaje się przed kamerą do zabójstwa Masona. Kobietom udaje się uwolnić, zabić Mamę Polk i Jethera oraz uciec. Monet gubi się w lesie, a Lee i Audrey wracają do domu. Tam w międzyczasie Matt uprawia seks ze Scáthach. Shelby w przypływie złości morduje męża, a wkrótce – dręczona wyrzutami sumienia – popełnia samobójstwo. Pod dom przychodzą duchy Roanoke, a Tomasyn zabija Agnes, z kolei Dominic zostaje zadźgany na śmierć przez Piggy Mana. Audrey i Lee wracają do domu Polków, gdzie chcą zniszczyć taśmy wideo, na których widać, jak zabiły Mamę i Jethera (ponadto Lee skrycie pragnie uniknąć tego, by ktokolwiek zobaczył, jak przyznaje się do winy). Tam znajdują Monet, której wraz z Audrey udaje się uciec, Lee z kolei gubi się w lesie. Opętana przez Scáthach, morduje Monet i atakuje Audrey. Dzień po krwawej pełni na miejsce przybywa policja – świat dowiedział się o wydarzeniach w Roanoke dzięki transmisji wideoblogerów, którzy odwiedzili plan i zostali spaleni na stosie przez duchy. Audrey próbuje zabić Lee, sama zostaje jednak zastrzelona przez funkcjonariuszy.

Lee jest jedynym z siedmiu uczestników programu, który przeżył. Zostaje jej postawiony zarzut zabójstwa Masona, Monet i Jethera. Ostatecznie sąd, wbrew zeznaniom Flory, uznaje ją za niewinną. Werdykt jest podważany przez opinię publiczną, a córka nie chce mieć z nią żadnego kontaktu. Kobieta pragnie odzyskać zaufanie dziewczynki, ta nie godzi się jednak na powrót do matki i woli żyć z Priscillą w domu w Roanoke. Ostatecznie postanawia zamieszkać z dziadkami, zaś Lee, zabita (na własne życzenie) przez Priscillę, żyje w Roanoke jako duch.

Nawiązania do wcześniejszych sezonów Mimo że każdy sezon American Horror Story stanowi osobny i spójny miniserial, niezwiązany bezpośrednio z pozostałymi, w Roanoke – podobnie jak w poprzednich seriach – pojawiło się kilka nawiązań do wcześniejszych odcinków. W odcinku „Rozdział 10” pojawia się Lana Winters (Sarah Paulson) – jedna z głównych postaci sezonu drugiego, Asylum. Oznacza to, że Paulson zagrała w Roanoke trzy różne postacie. Zostaje wspomniany fakt, że zabiła syna, co ukazano w odcinku Asylum pod tytułem „Koniec szaleństwa”. Ponadto, ekipa programu Łowcy duchów wspomina o szpitalu Briarcliff, w którym miała miejsce akcja sezonu drugiego. Temat zaginionej kolonii Roanoke pojawił się już w pierwszym sezonie, Murder House. W odcinku „Narodziny” Billie Dean Howard opowiada o duchach mieszkańców Roanoke, zabitych w 1590 roku, które prześladowały okoliczne plemienia indiańskie. Zostały jednak pokonane za pomocą egzorcyzmu, w którym użyto zaklęcia „Croatoan” (to samo słowo wyryto na palisadzie w miejscu zaginionej kolonii). W Roanoke zaklęcia „Croatoan” używa przeciwko duchom w domu Elias Cunningham. Jednym z duchów w domu jest Piggy Man, człowiek z głową świni, który najczęściej pojawia się pod prysznicem. Miejską legendę o nim przedstawiono w odcinku „Świnko, świnko” Murder House. Według niej Piggy Man był XIX-wiecznym rzeźnikiem z Chicago, który nosił maskę świni. Aby wywołać ducha, należało wypowiedzieć słowa: „Here piggy pig, pig”. Piggy Man zabił Derricka, wyłaniając się zza zasłony prysznicowej. Ryan Murphy ujawnił, że w Roanoke zostanie przybliżona historia rodu Mottów. W czwartym sezonie, Freak Show, jednymi z głównych bohaterów byli Gloria Mott i jej niezrównoważony psychicznie syn, Dandy. W Roanoke jednym z bohaterów jest Edward Philippe Mott, założyciel domu w Roanoke. W odcinku „Rozdział 5” historyk Doris Kearns Goodwin opowiada, że jego ostatni potomek zmarł w 1952 roku na Florydzie, co odpowiada zabójstwu Dandy’ego w odcinku „Koniec przedstawienia” Freak Show. Ryan Murphy zdradził również, że Scáthach jest pierwszą Najwyższą sabatu czarownic, wokół którego skupia się akcja sezonu trzeciego, Sabatu.

Obsada i bohaterowie

Kursywą zaznaczono bohaterów odtwarzanych przez dane postacie w Koszmarze z Roanoke.

Obsada główna Kathy Bates jako Agnes Mary Winstead / Tomasyn White Sarah Paulson jako Audrey Tindall / Shelby Miller Lana Winters (odc. 10) Cuba Gooding Jr. jako Dominic Banks / Matt Miller Lily Rabe jako Shelby Miller André Holland jako Matt Miller Denis O’Hare jako William van Henderson / Elias Cunningham Wes Bentley jako Dylan / Ambrose White Evan Peters jako Rory Monahan / Edward Philippe Mott Cheyenne Jackson jako Sidney Aaron James Angela Bassett jako Monet Tumusiime / Lee Harris

Goście specjalni Lady Gaga jako Scáthach (odc. 2–4) Frances Conroy jako Mama Polk (odc. 5) Finn Wittrock jako Jether Polk (odc. 7, 8)

Obsada drugoplanowa Adina Porter jako Lee Harris Charles Malik Whitfield jako Mason Harris Colby French jako policjant Grady Lee Richmond jako Ishmael Polk Chaz Bono jako Brian Wells / Lot Polk Orson Chaplin jako Cain Polk Saniyya Sidney jako Flora Harris Maya Rose Berko jako Miranda Kristen Rakes jako Bridget Marti Matulis jako Piggy Man Leslie Jordan jako Ashley Gilbert / Cricket Marlowe Estelle Hermansen jako Priscilla