Józef Owczarski

Józef Owczarski (ur. 19 marca 1893 w Padniewie, zm. 9–11 kwietnia 1940 w Katyniu) – podpułkownik piechoty Wojska Polskiego, działacz niepodległościowy, inwalida wojenny, kawaler Orderu Virtuti Militari, ofiara zbrodni katyńskiej.

Życiorys Syn Marcina i Józefy z Lewandowskich urodzony 19 marca 1893 w Padniewie, w powiecie mogileńskim. Absolwent 6-klasowej szkoły ludowej w Młynach. Organizator powstania szkolnego przeciwko zakazowi mówienia po polsku. Ukarany aresztem. Był aktywnym działaczem Polskiego Towarzystwa Młodzieży w Strzelinie, w którym przez trzy lata piastował urząd prezesa. Od 14 października 1914 w armii niemieckiej, po utracie prawej ręki zwolniony w 1915 ze służby. W latach 1917– 1918 uczestniczył w pracach organizacji konspiracyjnych.

Uczestnik powstania wielkopolskiego. W grudniu 1918 i styczniu 1919 dowodził oddziałem w okolicach Inowrocławia. Od kwietnia 1919 w 59 pułku piechoty w stopniu podporucznika. Walczył na wojnie z bolszewikami. Ranny w 1920 nad Berezyną. 20 kwietnia 1920 awansował na porucznika. Został odznaczony orderem „Virtuti Militari” V klasy, a we wniosku o jego nadanie, czytamy m.in.:Po zakończeniu wojny kontynuował służbę w 59 pp. W 1922 ukończył szkołę handlową. 31 marca 1924 roku został mianowany kapitanem ze starszeństwem z 1 lipca 1923 roku i 78. lokatą w korpusie oficerów piechoty. Później został przeniesiony do 45 pułku piechoty na stanowisko kwatermistrza. 17 grudnia 1931 został mianowany majorem ze starszeństwem z 1 stycznia 1932 roku i 9. lokatą w korpusie oficerów piechoty. W marcu 1932 został przeniesiony do 43 pułku piechoty w Dubnie na stanowisko dowódcy batalionu. W kwietniu 1934 został przesunięty w 43 pp na stanowisko kwatermistrza. Na stopień podpułkownika został mianowany ze starszeństwem z 19 marca 1939.

W czasie kampanii wrześniowej 1939 pełnił służbę w Ośrodku Zapasowym 13 DP w Różanie, a następnie we Włodzimierzu Wołyńskim, gdzie prawdopodobnie dostał się do niewoli sowieckiej. Według stanu z 18 listopada 1939 był osadzony w obozie jenieckim w Kozielsku. Między 7 a 9 kwietnia 1940 został przekazany do dyspozycji naczelnika Zarządu NKWD Obwodu Smoleńskiego – lista wywózkowa 015/2 z 5 kwietnia 1940, poz. 87. Między 9 a 11 kwietnia 1940 został zamordowany w Katyniu przez funkcjonariuszy Obwodowego Zarządu NKWD w Smoleńsku oraz pracowników NKWD przybyłych z Moskwy na mocy decyzji Biura Politycznego KC WKP(b) z 5 marca 1940. Ofiary tej zbrodni grzebano w bezimiennych mogiłach zbiorowych, gdzie od 28 lipca 2000 mieści się oficjalnie Polski Cmentarz Wojenny w Katyniu. W miejscu tym prowadzone były ekshumacje i prace archeologiczne. W 1943 jego ciało zostało zidentyfikowane w toku ekshumacji nadzorowanych przez Niemców pod numerem 3506 – widnieje jako „Owczarski Josef” (raport dzienny z 29 maja 1943). Przy jego szczątkach znaleziono: legit. osob. MSWojsk., legitymację Krzyża Virtuti Militari, dwa listy, świadectwo szczepienia w Kozielsku, kartkę z zapiskami, medalik z łańcuszkiem. Figuruje na liście Komisji Technicznej PCK pod numerem 03506. W Archiwum Robla wymieniony m.in. w pakiecie 03-01, na niedatowanej liście nazwisk w materiałach znalezionych przy szczątkach Łukasza Zwierkowskiego, a także we wpisie z 18 listopada 1939 w notatniku znalezionym przy szczątkach Kazimierza Szczekowskiego (pakiet 01231-04).

5 października 2007 minister obrony narodowej Aleksander Szczygło mianował go pośmiertnie na stopień pułkownikaDecyzja Nr 439/MON Ministra Obrony Narodowej z dnia 5 października 2007 roku w sprawie mianowania oficerów Wojska Polskiego zamordowanych w Katyniu, Charkowie i Twerze na kolejne stopnie oficerskie. Decyzja nie została ogłoszona w Dzienniku Urzędowym MON.. Awans został ogłoszony 9 listopada 2007 w Warszawie, w trakcie uroczystości „Katyń Pamiętamy – Uczcijmy Pamięć Bohaterów”.

Życie prywatne Był dwa razy żonaty. Pierwszą żoną była Janina z domu Kornaszewska, z którą miał córkę Halinę Józefę (ur. 21 stycznia 1922). Z drugą żoną – Cecylią z Krynów, miał córkę Irenę.

Miał trzech braci, którzy polegli w Powstaniu Wielkopolskim 1918–1919.

Ordery i odznaczenia Krzyż Srebrny Orderu Wojskowego Virtuti Militari nr 72 – 30 czerwca 1921 Krzyż Niepodległości – 20 lipca 1932 „za pracę w dziele odzyskania niepodległości” Srebrny Krzyż Zasługi – 24 grudnia 1928M.P. z 1928 r. nr 297, poz. 732 „za wybitne zasługi, położone w powstaniu Wielkopolskiem”. Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918–1921Na podstawie fotografii . Medal Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości Odznaka 59. Pułku Piechoty Wielkopolskiej Odznaka 45. Pułku Piechoty Strzelców Kresowych

Upamiętnienie W katedrze polowej Wojska Polskiego w Warszawie znajduje się tablica, która jest poświęcona jego pamięci.

W ramach akcji „Katyń... pamiętamy” / „Katyń... Ocalić od zapomnienia”, pułkownik Józef Owczarski został uhonorowany poprzez zasadzenie Dębu Pamięci przy Szkole Podstawowej im. M. Konopnickiej w Zielonce.

Zobacz też jeńcy polscy w niewoli radzieckiej (od 1939 roku) obozy NKWD dla jeńców polskich ofiary zbrodni katyńskiej – zamordowani w Katyniu

Przypisy

Bibliografia

Kategoria:Inwalidzi wojenni pełniący czynną służbę w Wojsku Polskim II Rzeczypospolitej Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Niepodległości Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Medalem Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości Kategoria:Odznaczeni Medalem Pamiątkowym za Wojnę 1918–1921 Kategoria:Odznaczeni Srebrnym Krzyżem Zasługi (II Rzeczpospolita) Kategoria:Oficerowie 45 Pułku Piechoty Strzelców Kresowych Kategoria:Oficerowie 59 Pułku Piechoty Wielkopolskiej Kategoria:Oficerowie Wojska Polskiego zamordowani w Katyniu Kategoria:Pochowani na Polskim Cmentarzu Wojennym w Katyniu Kategoria:Podpułkownicy piechoty II Rzeczypospolitej Kategoria:Polacy – żołnierze armii Cesarstwa Niemieckiego Kategoria:Powstańcy wielkopolscy (1918–1919) Kategoria:Uczestnicy bitwy nad Berezyną (1920) Kategoria:Uczestnicy kampanii wrześniowej (strona polska) Kategoria:Urodzeni w 1899 Kategoria:Zmarli w 1940