Leonard Neuger (ur. 2 kwietnia 1947 w Krakowie, zm. 9 lipca 2021 tamże) – polski slawista i tłumacz pochodzenia żydowskiego, działacz opozycji demokratycznej w PRL, członek NSZZ „Solidarność”, w latach 1983–2015 przebywający w Szwecji, profesor i dyrektor Instytutu Slawistyki Uniwersytetu w Sztokholmie.

Życiorys Od 1965 studiował polonistykę na Uniwersytecie Jagiellońskim. Uczestniczył w protestach studenckich w marcu 1968, był członkiem komitetu strajkowego studentów uczelni krakowskich. Za swoją działalność został aresztowany pod koniec kwietnia 1968 i we wrześniu tegoż roku skazany na karę 10 miesięcy pozbawienia wolności i grzywnę w kwocie 4000 zł. Ostatecznie powrócił na studia i w 1970 obronił pracę magisterską napisaną pod kierunkiem Kazimierza Wyki. W latach 1970–1974 pracował jako nauczyciel języka angielskiego w IV Liceum Ogólnokształcącym im. Tadeusza Kościuszki w Krakowie. Od 1974 pracował w Instytucie Literatury i Kultury Polskiej Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach. Tam w 1978 obronił pracę doktorską Kazimierz Wyka jako krytyk literacki w latach powojennych napisaną pod kierunkiem Ireneusza Opackiego.

Od 1980 był członkiem NSZZ „Solidarność”. Kierował Komisją Zakładową Związku w swoim miejscu pracy. W 1981 został redaktorem pisma Tygodnik Katowicki, wydawanego poza cenzurą przez Region Śląsko-Dąbrowski NSZZ „Solidarność”. Po ogłoszeniu stanu wojennego został internowany w dniu 18 grudnia 1981. Przebywał w zakładach karnych w Szerokiej i Uhercach. Został zwolniony w czerwcu 1982, ale uniemożliwiono mu powrót do pracy na uniwersytecie.

W kwietniu 1983 wyemigrował do Szwecji. W tym samym roku rozpoczął pracę w Instytucie Slawistyki Uniwersytetu w Sztokholmie. Od 1995 pracował tam jako profesor języka i literatury polskiej, w 2003 został dyrektorem Instytutu Slawistyki. W 2012 przeszedł na emeryturę. Od 2015 z powrotem mieszkał w Polsce.

Był członkiem Stowarzyszenia Pisarzy Polskich do sierpnia 2020 roku.

Zmarł 9 lipca 2021 w Krakowie. Został pochowany 20 lipca 2021 na Nowym Cmentarzu Żydowskim w Krakowie.

Książki thumb|200px|Leonard Neuger, 2019 Dosyć żartów (1993) Pomysły do interpretacji. Studia i szkice o literaturze polskiej (1997) Z perspektywy tłumacza. Szkice o poezji szwedzkiej (1997) Ćwiczenia z wrażliwości. Duże i małe szkice literackie (2006) Zwierciadło. Andriej Tarkowski w rozmowie z Jerzym Illgiem i Leonardem Neugerem (2016)

Tłumaczenia Carl Michael Bellman, Fredmanowe Posłania i Pieśni (1991) , Ogród (1999) Katarina Frostenson, 4 monodramy; Sala P (1999) Harry Martinson, Poezje wybrane (1995; wraz z Januszem Bogdanem Roszkowskim) Rita Tornborg, Imieniny Salomona (1993) Tomas Tranströmer, Dziki rynek; Żywym i umarłym (1989) Tomas Tranströmer, Moja przedmowa do ciszy (1992) Tomas Tranströmer, Muzeum motyli (1994) Tomas Tranströmer, Gondola żałobna (1996) Tomas Tranströmer, Wiersze i proza 1954–2004 (2012 - z Magdaleną Wasilewską-Chmurą) Marcia Sá Cavalcante Schuback, Pochwała nicości. Eseje o hermeneutyce filozoficznej (2008) Eric Johan Stagnelius, Elegie (1991)

Nagrody i odznaczenia Stiftelsen Natur & Kulturs översättarpris, przyznana przez Akademię Szwedzką (1990) Svensk-Polsk Samfundets Pris (1991) Författarfondens Premium (1992) Krzyż Oficerski Orderu Zasługi Rzeczypospolitej Polskiej (M.P. z 1995, nr 31, poz. 365) Krzyż Komandorski Orderu Zasługi Rzeczypospolitej Polskiej (M.P. z 2004, nr 48, poz. 819) Profesor Honorowy Uniwersytetu Śląskiego (2011) Krzyż Wolności i Solidarności (2014) Svenska Akademiens pris för översättning av svensk literatur (2017)

Przypisy

Bibliografia Tadeusz Nowakowski Polacy w Szwecji. Słownik biograficzny emigracji polskiej w Szwecji, wyd. 1992, s. 112-113 Julian Kwiek Marzec 1968 w Krakowie, wyd. Kraków 2008, według indeksu

Kategoria:Absolwenci Uniwersytetu Jagiellońskiego Kategoria:Polscy poloniści Kategoria:Polscy slawiści Kategoria:Polscy historycy literatury Kategoria:Nauczyciele akademiccy Wydziału Filologicznego Uniwersytetu Śląskiego Kategoria:Polscy tłumacze literatury szwedzkiej Kategoria:Polonia w Szwecji Kategoria:Uczestnicy wydarzeń Marca 1968 Kategoria:Członkowie Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego „Solidarność” (1980–1989) Kategoria:Internowani w Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej 1981–1982 Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Oficerskim Orderu Zasługi Rzeczypospolitej Polskiej Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Komandorskim Orderu Zasługi Rzeczypospolitej Polskiej Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Wolności i Solidarności Kategoria:Więźniowie więzienia w Uhercach Mineralnych (Polska Ludowa) Kategoria:Urodzeni w 1947 Kategoria:Członkowie Stowarzyszenia Pisarzy Polskich Kategoria:Zmarli w 2021 Kategoria:Ludzie urodzeni w Krakowie