Język pero (inaczej: filiya, pipero, walo; nazwa oryginalna: péerò) – język afroazjatycki z zachodniej gałęzi języków czadyjskich, używany w Nigerii (obszar Shongom, stan Gombe). Najbliżej spokrewniony z językami tangale – tangale, kanakuru (dera), kuszi, kupto i innymi. Posługuje się nim ok. 25 tys. osób (dane z 1995 roku). Do zapisu używany jest alfabet łaciński.
Dialekty Wyróżnia się dialekty gwandum, gundale, filiya.
Fonetyka i fonologia Samogłoski Język pero ma pięć samogłosek długich i pięć krótkich: przednie tylne niezaokrąglone zaokrąglonedługiekrótkiedługiekrótkie przymknięte i: i u: u średnie e: e o: o otwarte a: a
Spółgłoski Spółgłoski języka pero: sposóbartykulacji miejsce artykulacji wargowe przednio-językowe dorsalne krtaniowe dwu-wargowa dziąsłowe średnio-językowe tylno-językowe zwarte p b t d c ɟ k g ʔ iniektywne ɓ ɗ nosowe m n ŋ drżące r półotwarte w j bocznepółotwarte l
Intonacja Pero jest językiem tonalnym. Rozróżnia się dwa rodzaje tonów: wysoki oraz niski.
Gramatyka Liczebniki Liczebniki w języku pero: 1 ɗók 2 bélòw 3 ɡ͡bónòŋ 4 béeɗòw 5 púat / fwát 6 páttira múndi 7 páttira bélòw 8 bídìdow 9 kómpòy / kómvòy 10 kó / k͡púmmò 11 àré ɗòk 12 àré bélów 13 àré ɡ͡bónòŋ 14 àré béeɗòw 15 àré fwát 16 àré páttira múndi 17 àré páttira bélòw 18 àré bídìdow 19 àré kómpòy / kómvòy 20 kó bélòw
21 kó bélòw kàn ɗòk 22 kó bélòw kàn bélòw 23 kó bélòw kàn ɡ͡bónòŋ 24 kó bélòw kàn béeɗòw 25 kó bélòw kàn fwát 26 kó bélòw kàn páttira múndi 27 kó bélòw kàn páttira bélòw 28 kó bélòw kàn bídìdow 29 kó bélòw kàn kómpòy / kómvòy 30 yàjì ɡ͡bónòŋ 40 yàjì béeɗòw 50 yàjì fwát 60 yàjì páttira múndi 70 yàjì páttira bélòw 80 yàjì bídìdow 90 yàjì kómpòy / kómvòy 100 cíɡ / ʃìk 200 cíɡ bélów / ʃìk bélów 1000 cík pómmò / dik 2000 dik bélów
Przypisy
Bibliografia
Linki zewnętrzne Language: Pero. Glottolog, editors Hammarström H., Forkel R., Haspelmath M., Bank S. Max Planck Institute for the Science of Human History (2016) Language: Pero. The World Atlas of Language Structures, editors Dryer M. S., Haspelmath M. Max Planck Institute for Evolutionary Anthropology Pero. MultiTree: A Digital Library of Language Relationships (2009) OLAC resources in and about the Pero language. Language-archives.org Words of Life — Pero. Global Recordings Network (Collection of related audio Bible stories and evangelistic messages)
p p