Antoni Walewski (ur. 18 maja 1805 w Humniskach lub w Brzozowieprof. Antoni Walewski, zm. 3 grudnia 1876) – historyk polski, profesor historii powszechnej Uniwersytetu Jagiellońskiego, członek Towarzystwa Naukowego Krakowskiego, a następnie Akademii Umiejętności.
Życiorys Syn Adama Walewskiego i Marii z domu Golik. Zdał maturę w 1824 w gimnazjum w Przemyślu, rozpoczął studia historyczne na Uniwersytecie Lwowskim, które kontynuował do wybuchu powstania listopadowego. Walczył w powstaniu, zaś po jej upadku znalazł się w Paryżu na emigracji, gdzie związał się z obozem księcia Czartoryskiego.
W wyniku decyzji ministra Aleksandra von Bacha w 1851 Walewski objął nie mając doktoratu Katedrę Historii Powszechnej na Uniwersytecie Jagiellońskim. Odczytano to jako sygnał dosyć złowrogi, zwiastujący podporządkowanie nauki historycznej bieżącym względom politycznym. Powszechnie znienawidzony i niepopularny, cierpiący ponadto na osłabienie wzroku i głosu, złożył Walewski 11 kwietnia 1871 roku prośbę do Ministerium o przeniesienie go na emeryturę, co nastąpiło z początkiem kolejnego roku akademickiego. Po utworzeniu Akademii Umiejętności został wybrany jako jej członek czynny. Do roku 1875 pełnił funkcję prezesa Komisji Historycznej. Zmarł w zupełnym opuszczeniuKrzysztof Baczkowski W służbie dworu Habsburskiego. Antoni Walewski (1805–1876). Pochowany na cmentarzu Rakowickim (grób nie zachował się)..
Dzieła Pogląd na sprawę Polski ze stanowiska monarchii i historii (Lwów 1848–1849), Historia wyzwolenia Polski za panowania Jana Kazimierza (2 tomy, Kraków 1866–1868), Historja wyzwolonej Rzplitej wpadającej pod jarzmo domowe za panowania Jana Kazimierza (2 tomy, Kraków 1870–1872), Dzieje bezkrólewia po skonie Jana III (tom 1 Kraków 1874), Filozofia dziejów polskich i metoda ich badania (Kraków 1875),
Z twórczością Walewskiego, lojalistyczną wobec Habsburgów, polemizował Józef SzujskiProfesor Antoni Walewski – (nie)sławny ultralojalista z Humnisk., jak i przeciwnik Szujskiego Henryk SchmittRozbiór krytyczny pomysłów historyozoficznych i odkryć dziejowych pana Antoniego Walewskiego, członka czynnego Krakowskiéj Akademii Umiejętności, Lwów 1875..
Przypisy
Linki zewnętrzne Dzieła: archive.org FBC Google
Kategoria:Członkowie Akademii Umiejętności Kategoria:Pochowani na cmentarzu Rakowickim Kategoria:Polscy historycy Kategoria:Uczestnicy Zjazdu Słowiańskiego w Pradze 1848 Kategoria:Urodzeni w 1805 Kategoria:Zmarli w 1876