Skąd biorą się konflikty między ludźmi
Wprowadzenie Konflikt to sytuacja, w której dwie osoby lub dwie grupy mają sprzeczne interesy, potrzeby lub zdania i trudno im się porozumieć. Konflikty zdarzają się w rodzinie, w klasie, między kolegami, a nawet między państwami. W etyce próbujemy zrozumieć, skąd się biorą, żeby umieć im zapobiegać lub je mądrze rozwiązywać.
Różnice potrzeb i interesów Często kłótnie zaczynają się wtedy, gdy:
dwie osoby chcą tego samego (np. tego samego miejsca w ławce, tej samej piłki) każdy chce czegoś innego (np. jedna osoba chce grać, druga oglądać film) ktoś czuje, że jego potrzeby są ignorowane (np. chce ciszy, a inni głośno rozmawiają)
Gdy nie umiemy spokojnie o tym porozmawiać i szukać kompromisu, łatwo o konflikt.
Różne zdania i wartości Ludzie różnią się:
poglądami (np. na temat oceny nauczyciela, zasad w domu) wartościami (dla jednych najważniejsza jest uczciwość, dla innych sukces i wyniki) tym, co uważają za sprawiedliwe lub niesprawiedliwe
Jeśli ktoś uważa, że jest traktowany niesprawiedliwie, może się złościć i buntować. Zderzenie różnych wartości często prowadzi do sporów.
Błędy w komunikacji Wiele konfliktów bierze się z tego, jak ze sobą rozmawiamy:
źle zrozumiane słowa lub żarty mówienie w złości, bez zastanowienia krzyk, obrażanie, wyzwiska brak słuchania drugiej strony
Czasem jedna osoba wcale nie chciała nikogo zranić, ale jej słowa zostały odebrane inaczej, niż zamierzała.
Silne emocje Konfliktom sprzyjają silne emocje:
złość, gniew, zazdrość poczucie krzywdy lub wstydu strach, że stracimy coś ważnego
Gdy jesteśmy bardzo zdenerwowani, łatwiej mówimy i robimy rzeczy, których później żałujemy. Emocje potrafią przysłonić nam spokojne myślenie.
Stereotypy i uprzedzenia Konflikty mogą brać się także z:
oceniania innych po wyglądzie, pochodzeniu, ocenach w szkole powtarzania krzywdzących opinii o jakiejś grupie ludzi uprzedzeń: on na pewno jest leniwy, ona na pewno się przechwala
Gdy patrzymy na kogoś przez pryzmat stereotypów, łatwiej go niesprawiedliwie osądzić i wejść w konflikt.
Walka o władzę i znaczenie Czasem ludzie kłócą się, bo:
chcą rządzić w grupie chcą być najważniejsi nie potrafią się przyznać do błędu nie chcą ustąpić, nawet w drobnej sprawie
Potrzeba bycia ważnym jest naturalna, ale jeśli przesłania szacunek dla innych, prowadzi do ciągłych sporów.
Jak świadomość źródeł konfliktów może pomóc Wiedząc, skąd biorą się konflikty, możemy:
szybciej zauważyć, że problem wynika z różnicy potrzeb czy zdań, a nie z tego, że ktoś jest zły z natury spróbować spokojnie porozmawiać, zamiast od razu się obrażać zastanowić się nad własną rolą w konflikcie, a nie tylko winić innych szukać rozwiązań, które uwzględniają potrzeby obu stron
Konflikt nie musi oznaczać końca relacji. Może stać się okazją do lepszego poznania siebie i innych.
Podsumowanie Konflikty między ludźmi biorą się głównie z różnic potrzeb, interesów, poglądów i wartości, z błędów w komunikacji, silnych emocji, stereotypów oraz walki o znaczenie. Zrozumienie tych przyczyn jest pierwszym krokiem do tego, by kłócić się rzadziej, a spory rozwiązywać w sposób spokojny i szanujący wszystkich uczestników.