Mądre korzystanie z nowych technologii i mediów Wprowadzenie Komputery, smartfony, tablety, gry online, portale społecznościowe i komunikatory to część naszego codziennego życia. Dzięki nim łatwo się uczymy, bawimy i utrzymujemy kontakt z innymi. Etyka pomaga odpowiedzieć na pytanie, jak korzystać z nowych technologii i mediów tak, aby sobie i innym nie szkodzić.
Czym są nowe technologie i media Nowe technologie to różne urządzenia i programy, które wykorzystują internet, elektronikę i cyfrowe dane. Media to środki przekazywania informacji, na przykład:
telewizja radio strony internetowe portale informacyjne serwisy społecznościowe gry online i platformy z filmami
Przez media odbieramy wiadomości, rozrywkę, reklamy i opinie innych ludzi.
Co nam dają nowe technologie Dzięki nowym technologiom i mediom możemy:
szybko znaleźć informacje potrzebne do nauki kontaktować się z rodziną i znajomymi, także z daleka rozwijać swoje zainteresowania, np. muzykę, rysowanie, programowanie oglądać filmy, słuchać muzyki, grać w gry dzielić się własną twórczością, np. zdjęciami, nagraniami, tekstami
Samo korzystanie z technologii nie jest ani dobre, ani złe. Ważne jest, w jaki sposób to robimy.
Zagrożenia i trudności Nowe technologie wiążą się także z różnymi zagrożeniami:
zbyt długie spędzanie czasu przed ekranem kosztem snu, ruchu i relacji z ludźmi oglądanie treści nieodpowiednich do wieku (przemoc, wulgarność, nagość) hejt i wyśmiewanie innych w sieci kontakt z obcymi osobami, które mogą mieć złe zamiary uzależnienie od gier, mediów społecznościowych lub ciągłego sprawdzania telefonu łatwe rozprzestrzenianie plotek, kłamstw i fałszywych informacji
Ważne jest, aby te zagrożenia rozpoznawać i umieć im zapobiegać.
Zasady mądrego korzystania z technologii i mediów Mądre korzystanie z nowych technologii oznacza:
dbanie o równowagę – oprócz czasu w sieci ważny jest ruch, sen, rozmowy na żywo, hobby poza ekranem szanowanie innych – nie obrażaj, nie wyśmiewaj, nie udostępniaj cudzych zdjęć bez zgody ochrona prywatności – nie podawaj w internecie adresu, numeru telefonu, hasła, planów wyjazdu krytyczne myślenie – sprawdzaj informacje w kilku źródłach, nie wierz bez zastanowienia we wszystko, co widzisz kultura rozmowy – pisz tak, jakbyś mówił do kogoś twarzą w twarz, bez wulgaryzmów i agresji rozsądne granice – ustal z rodzicami zasady korzystania z telefonu, komputera i gier (pory dnia, długość grania) proszenie o pomoc – jeśli coś w sieci cię przestraszy, zasmuci lub zawstydzi, porozmawiaj z zaufaną dorosłą osobą
Pamiętaj, że to, co raz trafi do internetu, może tam pozostać bardzo długo, nawet jeśli później coś usuniesz.
Odpowiedzialność w sieci W internecie łatwo jest zapomnieć, że po drugiej stronie ekranu też jest człowiek. Dlatego:
nie rób w sieci niczego, czego wstydziłbyś się, robiąc to na żywo nie dołączaj się do wyśmiewania innych, nawet jeśli robi to większość zgłaszaj obraźliwe treści, hejterskie komentarze lub przemoc dorosłym lub odpowiednim serwisom pamiętaj, że prawo obowiązuje także w internecie (np. kradzież cudzych zdjęć, filmów czy tekstów jest łamaniem prawa)
Bycie odpowiedzialnym użytkownikiem nowych technologii to ważna część bycia dojrzałym człowiekiem.
Podsumowanie Nowe technologie i media są narzędziami, z których możemy korzystać dobrze lub źle. Pomagają w nauce i kontaktach z ludźmi, ale niosą też zagrożenia. Mądre korzystanie polega na:
zachowaniu umiaru szacunku do siebie i innych ochronie prywatności krytycznym podejściu do treści
Dzięki temu technologie stają się pomocne, a nie szkodliwe, i służą naszemu rozwojowi zamiast nas od siebie uzależniać.