sia ()

zaimek wskazujący, rodzaj żeński, obecnie tylko w zwrotach (1.1) obiekt bardziej odległy w przestrzeni lub czasie niż ten, który jest bliżej (tu) partykuła (2.1) się zaimek zwrotny (3.1) sięBajka o księdzu, kuczerze i królu, zapisała H. Kurkowska, w Z gwary warmińskiej i mazurskiej, „Poradnik Językowy” nr 2/1951, s. 28.

(1.1) (2.1)

(1.1) Nie słuchaj, co ci mówi ta czy sia, tylko zakładaj ciepłe majty, bo się przeziębisz. (2.1) A goście mało co by sia udławjili.

(3.1)

sia ()

zaimek dzierżawczy względny (1.1) swój

(1.1) La infano serĉis sian pupon; mi montris al la infano, kie kuŝas ĝia pupo. → Dziecko szukało swojej lalki; pokazałem dziecku, gdzie leży jego lalka.

(1.1) propra

si

al ĉiu sia propra estas ĉarma kaj kara • antaŭ ĉio zorgu oficon, — plezuro atendos sian vicon • atingi la vesperon de sia vivo • birdo kantas laŭ sia beko • brava homo en sia domo • ĉio havas sian "sed" kaj "se" • ĉio sia estas plej ĉarma • ĉion rigardi tra sia persona vitro • ĉiu "li" havas sian "ŝi" • ĉiu "tial" havas sian "kial" • ĉiu abomenaĵo trovas sian adoranton • ĉiu angulo kun sia sanktulo • ĉiu barono havas sian kapricon • ĉiu besto zorgas pri sia nesto • ĉiu familio havas sian kriplulon • ĉiu havas sian guston • ĉiu havas sian kaŝitan mizeron • ĉiu havas sian propran guston • ĉiu havas sian ŝarĝon • ĉiu havas sian vermon • ĉiu klopodu nur en sia metio, tiam al la urbo mankos nenio • ĉiu kreas sian forton, ĉiu forĝas sian sorton • ĉiu mezuras aliajn laŭ sia mezurilo • ĉiu morgaŭ havas sian zorgon • ĉiu persono kun sia bezono • ĉiu sezono kun sia bono • ĉiu tajloro havas sian tranĉmanieron • ĉiu vivas laŭ sia prudento kaj sento • ĉiu vulpo sian voston laŭdas • dorloti serpenton sur sia brusto • elverŝi sur iun sian koleron • en ĉiu brusto estas sia gusto • en ĉiu kranio estas sia opinio • en la propra sia domo ĉiu estas granda homo • en sia afero ĉiu juĝu libere • en sia angulo li estas bravulo • en sia dometo li estas atleto • en sia korto ĉiu kok' estas forta • esti en sia elemento • esti sub la ŝuo (de sia edzino) • forsavis sian korpon kaj animon • fremdan dorson bastoni — ankaŭ sian doni • iras ĉiu kruro laŭ sia plezuro • kiu cedas al sia infano, ĝin pereigas per propra mano • kiu havas malican celon, ofte perdas sian propran felon • kiu rigardas ĉielon, maltrafas sian celon • kiu serĉas marcipanon, perdas sian panon • kiu sian langon katenas, Dio lin benas • kiu supren kraĉon ĵetas, sian barbon al ĝi submetas • koniĝas majstro laŭ sia verko • konsumi sian antaŭan grason • konsumi sian grenon antaŭ ĝia maturiĝo • kovri la buŝon de sia konscienco • kun sia tuta domo kaj havo • kun sia tuta posedo kaj heredo • kuraĝa homo en sia domo • kuri de sia propra korpo • li estas bravulo en sia angulo • li estas la portreto de sia patro • li estas portreto de sia patro • li estas sia propra mastrino • li faris sian lastan translokiĝon • li forpelis siajn piedojn • li havas siajn kapricojn • li mem estas patrono por sia persono • li ne enlasas puŝon en sian buŝon • li vidas nur ĝis la pinto de sia nazo • liaj dentoj povas forgesi sian metion • malkovri antaŭ iu sian koron • malsaĝulo ĉie sian nomon skribas • mezuri laŭ sia metro • mono odoron ne havas, sian devenon ne diras • naskiĝas fianĉino por sia fianĉo • ne kotas besto en sia nesto • neniu estas profeto en sia urbeto • oni ne pagas per gloro al sia tajloro • por sia oro ĉiu estas sinjoro • ricevis bandito laŭ sia merito • ricevos vulpo por sia kulpo • sango ne silentas, sian sangon ĝi sentas • se ĉiu balaos antaŭ sia pordo, tiam en la tuta urbo estos ordo • sia estas kara pli ol la najbara • sia estas kara pli ol najbara • sian sorton neniu evitos • ŝafo donas sian lanon, por ke mastro havu panon • teni sian langon en la buŝo • timi sian propran ombron • treni sian vivon de mizero al mizero • veturi sur sia paro da kruroj • vidi nur ĝis la pinto de sia nazo

sia ()

,

czasownik (1.1) widziećhttps://iecor.clld.org/languages/oldfrisian

< <

sia ()

liczebnik główny (1.1) sześć

sia ()

liczebnik główny (1.1) dziewięć

sia ()

spójnik (1.1) czy…, czy…; zarówno…, jak i…; tak…, jak i…; i…, i…

(2.1) 1., 2., 3. , (2.2) 3. ,

(1.1) È sempre stanca, sia che lavori, sia che non lavori. → Zawsze jest zmęczona, czy pracuje, czy też nie. (1.1) Abitano al mare sia d'inverno sia d'estate. → Mieszkają nad morzem zarówno zimą, jak i latem. (1.1) Potete telefonarmi sempre sia di giorno sia di notte. → Możecie zawsze do mnie zadzwonić, tak w dzień, jak i w nocy.

(1.1) (przysłowie) la donna per piccola che sia, vince il diavolo in furberia → gdzie diabeł nie może, tam babę pośle

(1.1) służy do budowy zdań rozłącznych i występuje w połączeniu z: sia, o, che