__TOC__ φιλοσοφία ()
rzeczownik, rodzaj żeński (1.1) filozofia; doktryna, system filozoficznyΧρηστικό Λεξικό της Νεοελληνικής Γλώσσας, hasło „φιλοσοφία”, Akademia Ateńska. (1.2) filozofia, koncepcja, ogół zasad i metod kierujących daną działalnością (1.3) filozofia życiowa, osobisty sposób patrzenia na życie (1.4) (zwykle w ) teoretyzowanie, zawiłe lub niejasne wywody
(1.1-4) F25: φιλοσοφίας; φιλοσοφίες, φιλοσοφιών
(1.1) Σπουδάζει φιλοσοφία. → Studiuje filozofię. (1.2) Η φιλοσοφία μας παραμένει η υψηλή ποιότητα των υπηρεσιών. → Naszą filozofią pozostaje wysoka jakość usług. (1.3) Η φιλοσοφία μου είναι να ζω απλά. → Moją filozofią życiową jest żyć prosto. (1.4) Η λύση του προβλήματος δεν θέλει και μεγάλη φιλοσοφία. → Rozwiązanie problemu nie wymaga wielkiej filozofii.
(1.1-3) φιλοσοφία + (dziedzina, osoba, instytucja lub inny przedmiot, którego filozofia dotyczy), np. φιλοσοφία της ζωής
(1.1) αρχαία ελληνική φιλοσοφία → filozofia starożytnej Grecji • ηθική φιλοσοφία → filozofia moralna • πολιτική φιλοσοφία → filozofia polityczna (1.2) εκπαιδευτική φιλοσοφία → filozofia edukacyjna • επενδυτική φιλοσοφία → filozofia inwestycyjna • επιχειρηματική φιλοσοφία → filozofia biznesowa (1.3) προσωπική φιλοσοφία → osobista filozofia (1.1, 1.3) φιλοσοφία της ζωής → filozofia życia
φιλόσοφος /, φιλοσόφημα , φιλοσοφικότητα φιλοσοφικός, φιλοσοφημένος φιλοσοφώ
(1.4) δεν θέλει φιλοσοφία / δεν θέλει και πολλή φιλοσοφία / δεν θέλει και μεγάλη φιλοσοφία → nie wymaga wielkiej filozofii; to nic trudnego (1.4) άσε τις φιλοσοφίες → daruj sobie te wywody; przestań teoretyzować
φιλοσοφία ()
philosophíā
rzeczownik, rodzaj żeński (1.1) umiłowanie wiedzy lub mądrości, dążenie do ich zdobycia; filozofia, filozofowanieHenry George Liddell, Robert Scott, Henry Stuart Jones, A Greek–English Lexicon, hasło „φιλοσοφία”, w serwisie LSJ.gr. (1.2) systematyczne lub metodyczne badanie określonego przedmiotu; studium, dociekanie
(1.1-2) I deklinacja, rodzaj żeński, typ na -ᾱ po ε, ι, ρ: ἡ φιλοσοφία, τῆς φιλοσοφίας, τῇ φιλοσοφίᾳ, τὴν φιλοσοφίαν, φιλοσοφία αἱ φιλοσοφίαι, τῶν φιλοσοφιῶν, ταῖς φιλοσοφίαις, τὰς φιλοσοφίας, φιλοσοφίαι
(1.1) Ἡ δέ γε φιλοσοφία κτῆσις ἐπιστήμης· οὐχ οὕτως; → Filozofia jest zdobywaniem wiedzy, czyż nie tak?Platon, Eutydem 288d, tekst grecki w serwisie Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας.
φιλόσοφος , φιλοσόφημα φιλοσοφικός φιλοσοφέω φιλοσόφως
+ Przyrostek -ία tworzy tu abstrakcyjny rzeczownik nazywający działalność lub stan związany z φιλόσοφος; najstarszy sens wyrazu można oddać jako „miłość do mądrości” lub „dążenie do mądrości”.Vasilis Kalfas, Giorgos Zografidis, „Η «σοφία» και η «φιλοσοφία»”, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας. φιλόσοφος jest złożeniem φιλο- + σοφός. Pierwszy człon wskazuje na zamiłowanie lub oddanie temu, co oznacza człon drugi; σοφός mógł zaś oznaczać nie tylko „mądry”, lecz także „biegły”, „zręczny” lub „znający się na czymś”.Liddell–Scott–Jones, hasło „φιλόσοφος”, w serwisie Logeion, University of Chicago.Βασικό Λεξικό της Αρχαίας Ελληνικής, hasło „σοφός”, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας. Całe słowo nie oznaczało zatem pierwotnie samego posiadania mądrości, lecz jej umiłowanie i poszukiwanie. Wyraz φιλοσοφία jest poświadczony sporadycznie w V w. p.n.e.; na początku IV w. p.n.e., zwłaszcza u Platona, zaczęto precyzyjniej określać jego znaczenie i zakres. źródłosłów dla Cristina D’Ancona, „Greek Sources in Arabic and Islamic Philosophy”, Stanford Encyclopedia of Philosophy.