__TOC__ -or ()
przyrostek (1.1) przyrostek tworzący rzeczownik wskazujący na wykonawcę czynności (1.2) przyrostek tworzący nazwę elementu elektronicznego od nazwy jego wykorzystywanej właściwości (1.3) przyrostek zapożyczony wraz z całym słowem z innego języka (głównie łaciny)
(1.1) act — actor, debt — debtor, survive — survivor → grać na scenie — aktor, dług — dłużnik, ocaleć — ocalały (1.2) resistance — resistor, capacity — capacitor → oporność — rezystor, pojemność elektryczna — kondensator (1.3) error, corridor, horror, terror → błąd, korytarz, groza, terror
(1.3) Słowa z końcówką -or w większości wywodzą się bezpośrednio z łaciny. W przypadku zapożyczeń za pośrednictwem języka starofrancuskiego, brytyjski angielski zachowuje tradycyjną pisownię -our (np. colour, labour, honour), podczas gdy w amerykańskim angielskim formy te zostały uproszczone do -or (proces ten przypieczętował przełomowy słownik Noaha Webstera z 1828 roku). Dawniej pisownia z -our była szersza, obejmując także wyrazy, które dziś w obu odmianach zapisuje się przez -or (np. historyczne errour czy horrour w słowniku Samuela Johnsona z 1755 roku). Co ciekawe, w brytyjskim angielskim w słowach pochodnych i pokrewnych regularnie pojawia się pisownia -or- dokładnie tam, gdzie w formie podstawowej występuje -our. Wynika to z faktu, że zachowanie litery „u” w ortografii brytyjskiej zależy od natury dołączanego przyrostka. Przed przyrostkami rodzimymi lub w pełni zadomowionymi (np. -less, -hood czy -able) oraz przyswojonymi przyrostkami greckimi i łacińskimi (np. -ism) litera „u” jest konsekwentnie zachowywana (np. humourless, neighbourhood, savoury, behaviourism, favourite czy honourable). Natomiast przed łacińskimi przyrostkami nierodzimymi (np. -ary, -ific, -ous, -ate) w jednych przypadkach jest ona konsekwentnie pomijana (np. honorary, honorific, humorous, invigorate, laborious, elaborate czy vigorous), w innych dopuszcza się pisownię wariantywną (np. coloration lub colouration, colorize/colorise lub colourize/colourise, humorist lub humourist), a w nielicznych wyjątkach bywa zachowywana (np. colourist). To właśnie ten fakt – że w tradycyjnym brytyjskim angielskim wariant z samym -or- w słowach pokrewnych i pochodnych od zawsze naturalnie współistniał obok formy podstawowej z -our – stanowił bezpośrednią podbudowę pod amerykańskie uproszczenie.
-or ()
przyrostek (1.1) (częściowo) -or (z akcentem na przedostatniej sylabie) (1.2) (częściowo) -or (z akcentem na ostatniej sylabie)
(1.1)Deklinacja rzeczowników w jęz. niemieckim (1.2)Deklinacja rzeczowników w jęz. niemieckim
(1.1) Autor, Doktor (1.2) Major, Motor''
(1.1) -chen
(1.1) Przyrostek -or należy do sufiksów derywacyjnych tworzących rzeczowniki. (1.1) Dostęp 07.05.2026. (1.1)