ѧзꙑкъ ()
ꙗзꙑкъ ęzykŭ
rzeczownik, rodzaj męski (1.1) język (1.2) język (1.3) mowa (1.4) naród, plemię (1.5) lud (1.6) język (miejscowy jeniec złapany dla uzyskania informacji o wrogu) (1.7) zeznanie świadka (1.8) testament
(1.1-8)
(1.1) Зане оуста грѣшнагѡ и оуста льстивагѡ ѿверзошасѧ на мѧ: глаголютъ со мною ѧзꙑкомъ лжи. → Bo usta złych i usta podstępnych są otwarte przeciwko mnie; mówili przeciwko mnie językiem kłamliwym. (1.2) […] по размѣшеньи же ꙗзꙑкъ . богъ вѣтромъ великомъ раздроуши столпъ […] → […] po pomieszaniu języków Bóg wiatrem wielkim zniszczył wieżę (Babel). (1.3) О добродѣтельнѣмъ же ихъ житии не настоящааго ѥсть врѣмене ни моѥго ꙗзꙑка съповѣдаати. → O ich prawym życiu nie mam jednak w tej chwili mowy, by opowiedzieć. (1.4) И проповѣдатисѧ въ имѧ ѥго покаанию и оставлѥнию грѣхомъ въ вьсѣхъ ꙗзꙑцѣхъ. → I głoście w Jego imieniu pokutę i porzucenie grzechu we wszystkich narodach. (1.5) В Афетовѣ же части сѣдить Роусь . Чюдь . и вси ꙗзꙑцѣ: Мерѧ . Моурома . Всь . Мордва […] → W Jafetowym zaś dziale siedzą: Ruś, Czudź i wszelkie ludy: Mera, Muroma, Weś, Mordwa […] (1.6) И они, ѣхавше, ꙗзꙑкъ ꙗша за Холохолномъ и приведоша ко кнѧзю Олигердоу; и онъ поведа силоу великоу Нѣмецкиꙗ рати подъ городомъ Изборскомъ […] → A oni, jadąc (tam), znaleźli języka przy Cholocholn i przyprowadzili (go) do księcia Algirdasa; a on opowiedział o wielkim wojsku Teutonów w pobliżu miasta Izborsk […] (1.7) […] а то есть не скотъ, нелзѣ рѣчи: не вѣдаю, оу кого есми коупилъ; по ꙗзꙑкоу ити до конца […] → […] bo (sługa) nie jest bydlęciem i nie można powiedzieć: nie wiem, od kogo go kupiłem; ale (trzeba) według świadectwa (sługi) szukać (prawdziwego złodzieja) […] (1.8) […] безъ ꙗзꙑка ли оумреть, то оу кого боудеть на дворе бꙑла и кто ю кормилъ, то томоу взѧти. → […] jeżeli (wdowa) umrze bez testamentu, to ten, który ją utrzymywał i żywił, weźmie (jej majątek).
(1.2) роусьскъ ѧзꙑкъ → język staroruski
(1.2) бесѣда, рѣчь (1.3) мълва, бесѣда, слово, гласъ, нарокъ (1.4) народъ, племѧ, людъ, родъ, пълкъ, страна (1.5) людиѥ, народъ, (1.7) показаниѥ (1.8) завѣтъ, завѣщаниѥ, обрѧжениѥ, рѧдъ, съвѣщаниѥ, оуставъ
(1.1) мꙑшьца (1.6) нѧтьць, колодьникъ, кощеи, плѣньникъ, плѣньнъ
ѧзꙑчькъ ѧзꙑчьнъ, ѧзꙑчьскъ, ѧзꙑкосвѣтообразьнъ ѧзꙑчьскꙑ
źródłosłów dla > , , • odziedziczone z , z (z , z → język (narząd)) + -kъ , , , , , dalsze odpowiedniki (zmodyfikowane pod wpływem liežti → lizać), (jihvā), , znaczenie (1.6) to ostatecznie pożyczka semantyczna z ( → złapać języka), z rozwojem język → dialekt → język obcy → człowiek mówiący obcym językiem, mniej prawodpodobna pożyczka semantyczna z języków turkijskich z podobnym rozwojem semantycznym (dil) → język; więzień
(1.1) zobacz też: Indeks:Staroruski - Części ciała