zgłupieć ()
czasownik nieprzechodni dokonany ( głupieć) (1.1) utracić sprawność umysłową lub zdolność racjonalnego rozumowania (1.2) popaść w silną dezorientację i bezradność (1.3) o maszynach i systemach: zacząć działać wadliwie
(1)
(1.1) Sąsiedzi wyśmiewali go, mówiono — zgłupiał na starość, ale gdy po kilku miesiącach listonosz przyniósł mu pieniądze, o czym oczywiście dowiedzieli się sąsiedzi, zaczęto go nie tylko szanować, ale i naśladować. (1.1) A jego syn Salomon, choć uchodził za najmądrzejszego człowieka na świecie, zgłupiał kompletnie pod wpływem swoich „siedmiuset żon-księżniczek i trzystu żon drugorzędnych”. (1.1) Śmieli się z niego, że zgłupiał na starość, psuje własne obrazy. Wydzierali mu spod pędzla. Jest świadectwo. Vasari pisze: „Zgłupiał na starość”. (1.2) Kloss zdrętwiał. Było to tak nieoczekiwane, że na moment dosłownie zgłupiał. To przecież nieprawdopodobne — kłębiło mu się w głowie — żeby centrala dysponowała dwoma agentami w mundurach oficerów Abwehry w takiej zabitej deskami mieścinie. (1.2) Dopiero gdy dojeżdżali do stacji, gość mu się przedstawił: „Jestem inżynier ten a ten”. A Porański: „Jestem Porański, parobek”. Gość zgłupiał: „Parobek? Przecież pan na letnisku był i wykształcony”. (1.2) Zamarłem. I zgłupiałem. Po tylu opowieściach, po takiej swobodzie mówienia, nagle, ni stąd, ni zowąd, tak osobliwa zmiana! Myślałem gorączkowo, jak przełamać ten opór. (1.3) 13 lipca komputer pokładowy wszczął alarm, tuż po tym jak załoga usadowiła się w fotelach i pozapinała pasy. Czujnik poziomu paliwa zgłupiał i dał znać, że w zbiorniku nie ma już ani kropli, choć wypełniony był po brzegi. (1.3) Można dokupić airbag oraz ABS ze specjalnym czujnikiem opóźnienia, aby urządzenie w samochodzie z napędem na cztery koła „nie zgłupiało” i nie zadziałało przedwcześnie. (1.3) – Takiej sumy nigdy nie widziałem na oczy! Domyśliłem się, że bankomat zgłupiał i zapewne to pomyłka. Nie wyciągnąłem z konta ani grosza w obawie, że zostanę posądzony o kradzież – mówi Marcin z Legnicy.
(1.1) zgłupieć na starość • zgłupieć od narkotyków / picia • zgłupieć całkowicie / do cna / doszczętnie / kompletnie / dokumentnie / ze szczętem (1.2) zgłupieć na czyjś widok • zgłupieć w czyjejś obecności • zgłupieć z miłości / wrażenia • zgłupieć ze strachu • zgłupieć od sukcesów (1.3) barometr / termometr / czujnik / komputer zgłupiał
(1.1) ogłupieć, pogłupieć, zidiocieć, zbałwanieć, skretynieć, zdurnieć, zwariować, oszaleć (1.2) osłupieć, zbaranieć, zgłąbieć, otumanieć, skołowacieć
(1.1) zmądrzeć (1.2) oprzytomnieć
głuptaś , głuptasek , głupol , głupawka , głupiec , głupek , głupota , głupstwo , głuptas , zgłupienie głupi, głupiutki, głupkowaty, zgłupiały, głupowaty głupieć , ogłupieć , pogłupieć głupio