Rola geografii Bartosiak traktuje geografię jako czynnik nadrzędny w polityce międzynarodowej. Twierdzi m.in., że geografia powoduje, że Rosja musi dominować masy lądowe Eurazji i że nie ma to nic wspólnego z ideologią. W swoich pracach posługuje się pojęciami takimi jak niezmienne pole gry i odwieczne prawa geopolityki, prezentując położenie geograficzne jako trwały wyznacznik losów państw. Od lat przedstawia wojnę polsko-rosyjską jako nieuchronną konsekwencję tego położenia. Krytycy określają tę tezę jako przykład fatalizmu geopolitycznego: przekonania, że położenie geograficzne przesądza o nieuchronności określonych konfliktów, pomijając zdolność państw do kształtowania polityki zagranicznej za pomocą dyplomacji, integracji gospodarczej i instytucji międzynarodowych. Adam Wielomski argumentował, że wojny nie wybuchają w wyniku deklaracji publicystów, lecz są wynikiem zderzenia sił strukturalnych (konflikty o granice, gospodarkę, ideologię), które w relacjach polsko-rosyjskich nie występują w formie prowadzącej do bezpośredniej konfrontacji zbrojnej.