Bączek czarny (Ixobrychus flavicollis) – gatunek dużego ptaka z rodziny czaplowatych (Ardeidae). Występuje w Azji Południowej, Południowo-Wschodniej, w południowej części Azji Wschodniej, na niektórych wyspach Oceanii oraz w części Australii. Nie jest zagrożony wyginięciem.

Taksonomia Po raz pierwszy zgodnie z zasadami nazewnictwa binominalnego gatunek ten opisał John Latham w 1790 w 2. tomie Index ornithologicus. Nowemu gatunkowi nadał nazwę Ardea flavicollis, a jako miejsce typowe wskazał Indie. Latham opisał ten gatunek już w 1787 w suplemencie do General Synopsis of Birds, ale wówczas użył jedynie zwyczajowej angielskiej nazwy Yellow-necked Heron. Obecnie (2022) Międzynarodowy Komitet Ornitologiczny (IOC), autorzy Handbook of the Birds of the World i Kompletnej listy ptaków świata umieszczają bączka czarnego w rodzaju Ixobrychus. Dawniej często był umieszczany w monotypowym rodzaju Dupetor. IOC wyróżnia trzy podgatunki, tak jak i autorzy HBW. Ptaki z Moluków bywały wydzielane do podgatunku I. f. gouldi.