Powstania śląskie na terenie Rybnika i powiatu rybnickiego – trzy konflikty zbrojne na Górnym Śląsku, które miały miejsce również w Rybniku oraz na terenie powiatu rybnickiego między ludnością polską i niemiecką, trwające w latach 1919–1921. Odbyły się one w okresie formowania się Państwa Polskiego po zakończeniu I wojny światowej. I i II powstanie śląskie Na początku 1919 roku w oparciu o istniejącą od 1918 roku Obronę Górnego Śląska powstała w mieście rybnicka komórka Polskiej Organizacji Wojskowej Górnego Śląska, która otrzymała uzbrojenie od 7 Dywizji Piechoty dowodzonej przez Franciszka Latinika i stacjonującej wówczas na Śląsku CieszyńskimEncyklopedia powstań śląskich, Instytut Śląski w Opolu, Opole 1982, s. 490, hasło „Rybnicka Polska Organizacja Wojskowa Górnego Śląska”..
Podczas I powstania śląskiego, w nocy z 17 na 18 sierpnia 1919 r. powstańcy spod Rybnika (z Boguszowic, Chwałowic i Gotartowic) pod dowództwem Wincentego Motyki rozbili placówkę niemieckiego Grenzschutzu w dworze w Gotartowicach„Encyklopedia powstań śląskich”, Instytut Śląski w Opolu, Opole 1982, s. 492, hasło „Rybnik”.. Oddziały te wspomagali ochotnicy z Ligoty Rybnickiej pod dowództwem A. Szymury, którzy rozbroili idący z pomocą jeden z oddziałów wchodzących w skład Freikorpsu Hasse.