dochodzi również do nakładania się fal pochodzących z różnych epicentrów; koncepcja systemowa – innowacje kształtują się pod wpływem tendencji do zachowywania równowagi i wypełniania brakujących miejsc w systemie; koncepcja substratowa – język ludności napływowej czerpie materiały z języka pierwotnych mieszkańców danego terenu.

Przed powstaniem naukowego językoznawstwa istniał pogląd, że ewolucja językowa jest procesem negatywnym, prowadzącym do degeneracji języka. Z czasem zaczęto jednak uważać, że język dostosowuje się do potrzeb operującej nim społeczności; nie chodzi zatem o zjawisko ujemne. Spontanicznej ewolucji podlega każdy naturalny język żywy, wraz z powstawaniem nowych realiów i potrzeb komunikacyjnych. Ewolucja następuje również jako odpowiedź na przemiany w innych obszarach systemu językowego.

Brytyjski językoznawca David Crystal porównuje ewolucję językową do poziomu oceanu, który zmienia się wraz z wahaniami przypływów i odpływów: poziom wody nieustannie się zmienia, trudno jednak mówić o rozwoju w dłuższej perspektywie. W podobny sposób język nie dąży do lepszego ani gorszego stanu, nie upada ani nie rozkwita, lecz podlega zmianom, nie zmierzając przy tym w żadnym przewidywalnym kierunku.