Arkadiusz Marciniak (ur. 1964) – polski archeolog, profesor nauk humanistycznych. Specjalizuje się głównie w zagadnieniach z zakresu nauk historycznych, w tym teorii i metodologii prehistorii. Profesor i wykładowca Wydziału Archeologii Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu oraz Wydziału Historycznego tej uczelni. Członek korespondent Wydziału Nauk Humanistycznych i Społecznych Polskiej Akademii Nauk od 2019. W 2022 został członkiem Academia Europaea. Przewodniczący Komisji Archeologicznej PAN, członek Komisji Antropologii Pradziejów i Średniowiecza działającej przy Komitecie Nauk Pra- i Protohistorycznych PAN oraz Komisji Archeologii Krajów Śródziemnomorskich PAU.
Absolwent studiów archeologicznych na UAM (rocznik 1987). Doktoryzował się w 1994 roku na podstawie pracy zatytułowanej Rola i charakter materiałów faunistycznych w badaniach prahistorii rozwiniętych społeczeństw rolniczych. Habilitację uzyskał w 2006 roku pisząc rozprawę pt. Zwierzęta w neolicie. Zooarcheologia społeczna pradziejowych społeczności rolniczych. Tytuł profesora nauk humanistycznych nadano mu w 2016 roku.