Wiolonczela (, skrót: vc.) – tenorowo-basowy instrument muzyczny strunowy z grupy smyczkowych.
Budowa instrumentu thumb|left|100px|Smyczek wiolonczelowy Instrument zbudowany na wzór skrzypiec, lecz ma dwukrotnie dłuższy korpus i czterokrotnie wyższe boczki.
W pełnowymiarowej wiolonczeli 4/4 długość pudła mierzona z tyłu wynosi 75,5 cm (29,7 cali). W pozostałych rozmiarach to odpowiednio: rozmiar 7/8: 70 cm (27,25 cali), 3/4: 66 cm (26 cala), 1/2: 58cm (23 cali), 1/4: 50,8 cm (20 cali), rozmiar 1/8: 45 cm (17,75 cali). Wysokość całego instrumentu pełnowymiarowego 4/4 (bez nóżki) ok. 120- 121 cm (ok. 47,5 cala).
Wiolonczela składa się z dużego pudła rezonansowego z dwoma „efami” oraz szyjki z bezprogową podstrunnicą, zakończoną główką w charakterystycznym kształcie ślimaka. Struny, podparte na mostku (zwanym też podstawkiem), napinane są za pomocą klinowych naciągów – kołków, umieszczonych po obu stronach główki, z drugiej strony zaczepione są na strunociągu. Dla wygodniejszego strojenia używane bywają mikrostroiki.
Struny wiolonczeli były aż do 1 poł. XX w. wykonywane z preparowanych jelit zwierzęcych lub z jelit owijanych np. srebrem. Współczesne wykonuje się je ze stali, z wyjątkiem strun używanych przez muzyków stosujących historyczną praktykę wykonawczą.