Jourdain zgadza się na ślub córki z synem tureckiego sułtana, nie wiedząc, że pod tym przebraniem ukrywa się Kleont.
Główne postaci Pan Jourdain – mieszczanin Pani Jourdain – jego żona Lucylla – córka pana Jourdain Kleont – zalotnik Lucylli Dorymena – markiza Dorant – hrabia, zalotnik Dorymeny Michasia – służąca pana Jourdain Covielle – służący Kleonta. Nauczyciel muzyki Nauczyciel tańca Nauczyciel fechtunku Nauczyciel filozofii Mufti i jego świta: przebrani Kleont i Covielle, śpiewający derwisze i tańczący Turcy Oraz: krawiec, czeladnik krawiecki, uczeń nauczyciela muzyki, dwóch lokai, śpiewaczka, dwóch śpiewaków, tancerze.
Polskie adaptacje Mieszczanin szlachcicem była i jest komedią chętnie wystawianą w polskich teatrach.
Do najznamienitszych adaptacji należą:
1920 W roku 1920 komedia Mieszczanin szlachcicem była wystawiona w Teatrze Polskim w Warszawie w reżyserii Arnolda Szyfmana z muzyką Jean-Baptiste Lully zaadaptowaną przez Leona Schillera i z pantomimą Mandragora według układu Leona Schillera i Ryszarda Bolesławskiego do muzyki Karola Szymanowskiego.