Dialektyka materialistyczna – w filozofii marksistowsko-leninowskiej nauka o powszechnych prawach ruchu i rozwoju przyrody, społeczeństwa i myślenia.
Zasadnicza przeciwstawność dialektyki i metafizyki Dialektyka rozpatruje rzeczy, ich właściwości i stosunki, jak również ich odbicia w umyśle, pojęcia, we wzajemnym związku, w ruchu: w powstawaniu, w pełnym sprzeczności rozwoju i zanikaniu. Dialektyka wyrosła i rozwija się w opozycji do metafizyki, nadając jednocześnie temu terminowi swoiste, metodologiczne, znaczenie. Marks i Engels nazywali metafizyką nie dział filozofii i nie spekulatywne poznanie, lecz metodę badania i myślenia. W marksizmie-leninizmie jako metafizykę określano nienaukową metodę badania zjawisk otaczającego nas świata polegającej na traktowaniu ich jako odosobnionych, wzajemnie od siebie odizolowanych i niezmiennych. Dialektyka była w zamierzeniu jej przedstawicieli przeciwstawnym podejściem poznawczym, opartym na nauce.
Dialektyka materialistyczna a materializm dialektyczny