W finale powieściowej akcji uświadamia sobie różnicę między czynem popełnionym w jednorazowej słabości, a świadomym wyborem zdrady (...)”.

Kwestie genologiczne Na Wyspie powszechnie uznawane są za powieść psychologiczną. Ewa Nowakowska upatrywała w niej kolejnego ogniwa powieściowej serii Zofii Romanowiczowej: „Na Wyspie jest kolejnym rozdziałem wciąż tej samej opowieści, jednorodnej w swojej wielości, rozwijanej i poszerzanej konsekwentnie i prowadzącej w stronę subtelnej, koronkowej analizy psychologicznej”. Andrzej Stanisław Kowalczyk w swojej recenzji również podkreślał psychologiczne walory utworu Romanowiczowej, jednak wskazywał przy tym na inne komponenty budujące tę powieść: „(...) świetnie się zapowiadająca powieść psychologiczna, obfitująca w znakomite obserwacje (...) zmienia się za sprawą nowego bohatera - Andrzeja - w sensacyjną powieść pełną niejasności i niekonsekwencji”.

Recepcja powieści Arkadiusz Morawiec w publikacji, poświęconej życiu i twórczości Zofii Romanowiczowej stwierdza, iż „(...) na opublikowane świadectwa lektury Na wyspie czytelników emigracyjnych składa się sześć recenzji i not.