Przykładami zaawansowanej strategii oceniania sprawdzającego są egzaminy zewnętrzne. Dla zapewnienia trafności oceniania tworzy się klucze poprawnych rozwiązań i punktacji. Egzaminatorzy przechodzą szkolenia z właściwej interpretacji tych kluczy.

Kryteria arbitralne Z góry wytyczone cele lub efekty są podłożem standardów wymagań, które muszą być spełnione na określonych poziomach. Problemem w przypadku zadań jakościowych jest sprecyzowanie, jakimi właściwościami mają się różnić kolejne poziomy.

Ocenianie różnicujące frame|link=|Kryteria empiryczne Istotą strategii jest sytuowanie wyników jednostek względem zróżnicowanych wyników ogółu. Do tego potrzebne są rezultaty innych osób, uzyskane z wykonania tych samych zadań.

Przykładowo – po egzaminie 8-klasistów gromadzi się wyniki wszystkich uczniów w Polsce. Następnie przypadki dzieli się na grupy o licznościach wynikających z normalizacji rozkładu. Każdej grupie przypisuje się ocenę określającą uzyskany rezultat (niski, średni, wysoki). Zależnie od trudności zadań, punktowe progi podziału na grupy są zmienne. Połowa możliwych punktów może raz dać wynik średni, a innym razem poniżej średni.