Zbigniew Jan Nowak (ur. 23 maja 1927 we Lwowie, zm. 27 sierpnia 2015 w Gdańsku) – bibliolog, bibliotekoznawca, historyk literatury, specjalista w dziedzinie inkunabułów i starych druków, dyrektor Biblioteki Gdańskiej Polskiej Akademii Nauk w latach 1981–1997, przewodniczący Fundacji Biblioteki Gdańskiej.
Życiorys Syn Stanisława. Dzieciństwo spędził w Mostach Wielkich pod Lwowem. Po wybuchu II wojny światowej w 1940 r. wraz z matką i młodszym bratem został wywieziony do Kazachstanu, gdzie był zmuszony do pracy fizycznej w sowchozie rolno-hodowlanym. Ojciec, wykładowca w Szkole Policyjnej, został zmobilizowany, wkrótce trafił do obozu jenieckiego dla internowanych.
Rodzina w ramach repatriacji powróciła do Polski w 1946 r. i trafiła w okolice Koszalina, do byłego majątku ziemskiego Łobezy, w którym powstało Państwowe Gospodarstwo Rolne. Ojciec ich tam odnalazł i ściągnął do Krzeszowic k. Krakowa. Tam ukończył szkołę średnią i po zdaniu egzaminu dojrzałości w 1950 r. rozpoczął studia polonistyczne pierwszego stopnia ze specjalizacją bibliotekoznawczą na Wydziale Filologicznym Uniwersytetu Jagiellońskiego, które ukończył w 1953 r. Ze względów politycznych nie został przyjęty na studia magisterskie. Za radą dziekana Wydziału profesora Witolda Taszyckiego przyjął skierowanie do pracy w Bibliotece Miejskiej w Gdańsku.