Ireneusz tłumaczy w niej także, w jaki sposób gnostycy dochodzą do swoich wierzeń, manipulując treścią Pisma Świętego. Autor zarzuca im dowolne tworzenie swoich teorii, na podstawie losowych fragmentów Biblii. Porównuje tę metodę do celowego ułożenia cytatów z Iliady i Odysei w taki sposób, aby używając słów ich autora, utworzyły one nowy, obcy mu przekaz. Ireneusz podejmuje się ich obalenia, poruszając się na gruncie systemu gnostyckiego i kwestionując jego wewnętrzną spójność.
Księga Druga nosi tytuł: „Zdemaskowanie i obalenie ich doktryny”, a obok treści opisujących zaczynają w większej częstotliwości pojawiać się polemizujące. Biskup skupia się na wierzeniach walentynian i marcjonitów. Obok wytykania luk i niekonsekwencji w ich zbiorze, przedstawia także stanowisko Kościoła odnośnie do wspominanych w księdze kwestii. Stara się on ukazać, że wierzenia gnostyków mają charakter politeistyczny. Przedstawia przekonanie o tym, że znaczna ich część stanowi konglomerat opowieści i wypowiedzi starożytnych. Opis pochodzenia wszechrzeczy ma więc być odbiciem treści Teogonii – utworu greckiego komediopisarza Antyfanesa.