Posłom szwedzkim sprzyjała niewątpliwie sama prowokacyjna polityka cara Piotra I, m.in. rozbudowa umocnień wokół Azowa czy napad wojsk rosyjskich gen. Wołkońskiego na mołdawską wieś Czernica, gdzie wzięto do niewoli 300 żołnierzy szwedzkich Axela Gyllenkrooka zmierzających do Polski (wrzesień 1709 r.). Wreszcie car wystąpił z kategorycznym żądaniem wydania Karola XII, grożąc rozpoczęciem wojny. W odpowiedzi Turcy uwięzili posła rosyjskiego w Stambule i 2 grudnia 1710 roku (21 listopada kalendarza juliańskiego, 20 listopada kalendarza szwedzkiego) sułtan oficjalnie ogłosił wojnę z Rosją. Jej celami miały być: zwrot Azowa, wyprowadzenie wojsk rosyjskich z Rzeczypospolitej i uznanie przez Rosję Leszczyńskiego za króla polskiego, niepodległość dla Kozaków oraz zwrócenie Szwecji wszystkich rosyjskich zdobyczy nad BałtykiemZbigniew Anusik, Karol XII, Wrocław 2006, ss. 280-291.