W ciągu kilkunastu lat, głównie za sprawą działalności Błaże Koneskiego i jego współpracowników, wydane zostały w Macedonii fundamentalne dzieła z zakresu gramatyki i leksykografii języka macedońskiego (mac. Gramatika na makedonskiot literaturen jazik, B. Koneski 1952–1954; mac. Recznik na makedonskiot jazik so srpskohrvatski tołkuwanija T. Dmitrowskiego, B. Korubina, T. Stamatoskiego, red. B. Koneski 1961–1966). Od tej pory język macedoński stanowi w pełni skodyfikowany i poliwalentny język literacki (standardowy).
Według koncepcji przyjmowanych w językoznawstwie macedońskim współczesna literacka macedońszczyzna jest bezpośrednim spadkobiercą języka staro-cerkiewno-słowiańskiego, który w samej Macedonii Północnej sporadycznie nazywany bywa także językiem staromacedońskim (częściej używane jest jednak określenie: język starosłowiański, mac. ). Krytycy jednak zwracają uwagę na fakt, iż o wiele bliższa językowi scs. jest literacka bułgarszczyzna, zachowująca np. wiele form wyrazowych z niego właśnie pochodzących (np. rzeczowniki zakończone na -ние), a także frazeologizmów (np. z zachowaną formą przypadka, wobec mac. 'kamień obrazy'). Przy tym, jeśli chodzi o gramatykę, bułgarski i macedoński są pod wieloma względami o wiele dalej od języka scs. niż pozostałe języki słowiańskie.