Powołanie do istnienia Platformy Europejskiej Pamięci i Sumienia miało miejsce 14 października 2011 roku w Pradze. Przy podpisaniu dokumentów założycielskich byli obecni przemierzy Czech, Rzeczypospolitej Polskiej i Węgier. Członkami założycielami było 21 organizacji z 12. krajów, ze strony Polski był to Instytut Pamięci Narodowej oraz Muzeum Powstania Warszawskiego.
Co roku odbywa się zjazd organizacji członkowskich tworzących Platformę. Podczas spotkania odbywają się obrady i debaty.
Liderzy Pracami organizacji kieruje Prezes PEMC wybierany przez zgromadzenie organizacji członkowskich na trzyletnią kadencję. Prezesa wspiera siedmioosobowa Rada Wykonawcza (Executive Board). Za prowadzenie biura odpowiada Dyrektor Zarzadzający.
Prezesi PEMC 2011-2017 Göran Lindblad, Szwecja 2017-2021 Łukasz Kamiński, Polska od 2021 Marek Mutor, Polska
Dyrektorzy Zarządzający 2011-2018 Neela Winkelmann, Czechy 2011-2025 Peter Rendek, Słowacja od 2026 Wojciech Bednarski, Polska