Zniesienie poddaństwa i uwłaszczenia chłopów, a także represje po upadku powstania styczniowego, zapoczątkowały cały szereg przemian społecznych na tamtejszych terytoriach.
Wyraźnie osłabiona została pozycja ekonomiczna i polityczna szlachty, dotkniętej zsyłkami, kontrybucjami i konfiskatą majątków. Rosyjskie władze coraz bezwzględniej walczyły z Polakami (w tym również Litwinami historycznymi). Represje spadły na Kościół katolicki, uznawany za ostoję polskości w należących do Rosji guberniach zachodnich. Katolikom odebrano m.in. prawo zakupu ziemi. mały|260x260px|Podział administracyjny Królestwa Polskiego W guberni suwalskiej, która znajdowała się w Królestwie Polskim, niektóre rozporządzenia wydane przez carskie władze nie obowiązywały, co prowadziło do braku ograniczeń w rozwoju życia społecznego i gospodarczego. W guberni tej, gdzie większość populacji stanowili chłopi litewscy, język litewski został wprowadzony jako przedmiot nauczania w niektórych szkołach. Władze Warszawskiego Okręgu Szkolnego udzieliły również 9 stypendiów na wyższe uczelnie w Moskwie i Petersburgu chłopom z tego regionu. Na terenie Kowieńszczyzny również starano się wyróżnić społecznie aktywne jednostki spośród „ludu” (chłopów), oferując im możliwość awansu w strukturach państwowych.