Wrubla pociągała jednak nie tyle sama opera Rubinsteina, ile filozoficzna głębia poematu Lermontowa – Demon. Zgodnie z relacją Prachowa, Wrubel często powracał w rozmowach do idei zawartych w utworze literackim, krytykując jego powierzchowne interpretacje. Uważał, że Demon nie jest uosobieniem zła, lecz symbolem wewnętrznej walki ludzkiego ducha, próbującego odnaleźć sens istnienia. Przedstawienie tej idei w malarstwie stało się jego artystycznym celem.
Motyw Demona na stałe zagościł w twórczości Wrubla od połowy lat osiemdziesiątych XIX wieku i towarzyszył mu do śmierci. W listach do rodziny artysta wspominał o zamyśle stworzenia demonicznej tetralogii. Swoją koncepcję przedstawił także Walentinowi Sierowowi, gdy pracował w Odessie, dokąd wyjechał w 1885 roku po przeżyciu zawodów miłosnych, zakochał się bowiem bez wzajemności w Emilii Prachowej – żonie swojego kijowskiego mecenasa.
Szkic