mały|Wartości drugiej funkcji Czebyszewa dla (niebieska), dla porównania funkcja Funkcje Czebyszewa są dwiema funkcjami wykorzystywanymi w teorii liczb. Swoją nazwę wzięły od nazwiska rosyjskiego matematyka, Pafnutija Czebyszewa.
Pierwsza funkcja Czebyszewa, oznaczana przez lub jest zdefiniowana jako
dla dowolnej liczby rzeczywistej gdzie oznacza sumę po liczbach pierwszych mniejszych lub równych a jest logarytmem naturalnym.
Druga funkcja Czebyszewa, oznaczana przez jest zdefiniowana jako
dla gdzie jest funkcją von Mangoldta.
Funkcje i (zwłaszcza ) są wykorzystywane szczególnie często w analitycznej teorii liczb, ze względu na dobre wzory opisujące ich zachowanie w relacji z funkcją zeta Riemanna.
Relacje między funkcjami i Niech będzie funkcją liczącą liczby pierwsze. Korzystając z sumowania przez części Abela, możemy uzyskać
i równoważnie
Relacja między pierwszą a drugą funkcją Czebyszewa jest opisana przez
przy czym druga równość zachodzi, ponieważ dla zachodzi nierówność a tym samym
Dodatkowo, korzystając z powyższej równości można wykazać dla prawdziwość ograniczenia
Twierdzenie o liczbach pierwszych
W swojej pierwotnej wersji, twierdzenie o liczbach pierwszych mówi, że
Korzystając z funkcji Czebyszewa, możemy równoważnie zapisać treść jako
lub
Wzór Selberga