Odstępstwa od przegłosu Na skutek wyrównywania tematów w odmianie rzeczowników czy czasowników, a także innych zjawisk fonetycznych (częściowo nie do końca wyjaśnionych), pojawiły się między innymi następujące typy form nieregularnych z historycznego punktu widzenia: zanikły formy z przegłosem, np. staropolska cana została zastąpiona przez cena, wcześniejsze krzasło przez krzesło (na wzór regularnych form miejscownika: cenie, krześle) pojawiły się dodatkowe formy z przegłosem na wzór innych, obecnych już w odmianie, np. żona – o żonie (zamiast starszego o żenie) powstały również formy oboczne tego samego wyrazu, np. bieda – biada, dzieło – działo niektóre przyimki, a mianowicie: bez, przed i przez, naprzemiennie ulegały przegłosowi lub nie w zależności od następującego po nich wyrazu (rozpoczynającego się spółgłoską twardą lub miękką); w ostateczności przegłosowi nie uległy pojawiły się formy, w których przegłos zaszedł mimo braku odpowiednich warunków, np. macocha lub poziomka (następujące po samogłoskach spółgłoski ch i m nie są przedniojęzykowe) w nielicznych wyrazach przegłos nie zaszedł mimo obecności sprzyjających warunków, np. kobieta (nie **kobiata, z *koběta).