Lemat o zwiększaniu wykładnika -adycznego, lemat o zwiększaniu wykładnika, lemat o podnoszeniu wykładnika – twierdzenie w teorii liczb, które w szczególnych przypadkach pozwala na znalezienie największej potęgi liczby pierwszej , która jest dzielnikiem różnicy lub sumy -tych potęg.

Kluczowe obserwacje, które składają się na lemat o zwiększaniu wykładnika, były znane Gaussowi i zostały zaprezentowane wraz z dowodem w jego dziele Disquisitiones Arithmeticae. Choć lemat ten jest szczególnie użyteczny w zadaniach z konkursów i olimpiad matematycznych, znajduje on również zastosowanie m.in. w badaniach nad krzywymi eliptycznymi.

Twierdzenie Symbolem oznaczamy wykładnik -adyczny liczby , czyli największą taką liczbę całkowitą , że .

Wersja z odejmowaniem Niech i będą liczbami całkowitymi, będzie liczbą naturalną, a – liczbą pierwszą. Wówczas jeśli nie jest dzielnikiem żadnej z liczb i oraz , to zachodzi równość

Z kolei dla nieparzystych liczb całkowitych i oraz liczby naturalnej prawdziwe są następujące stwierdzenia

jeśli , to , jeśli jest nieparzyste, to , jeśli jest parzyste, to .

Wersja z dodawaniem Niech i będą liczbami całkowitymi, będzie nieparzystą liczbą naturalną, a – liczbą pierwszą.