Mikołaj, imię świeckie Boris Dorofiejewicz Jaruszewicz (ur. 13 stycznia 1892 w Kownie, zm. 13 grudnia 1961 w Moskwie) – rosyjski biskup prawosławny, metropolita kruticki i kołomieński Rosyjskiej Cerkwi Prawosławnej w latach 1944–1960.
Życiorys Młodość i wczesna działalność Był synem prawosławnego duchownego służącego w soborze Świętych Piotra i Pawła w Kownie. Ukończył ze złotym medalem naukę w gimnazjum w Kownie. Następnie podjął studia na wydziale fizyczno-matematycznym Uniwersytetu Petersburskiego, które przerwał po I roku, wstępując w 1910 na Petersburską Akademię Duchowną. Studia te ukończył w 1914 z tytułem kandydata nauk teologicznych. Został stypendystą profesorskim na uczelni. W trakcie studiów zdecydował się również na wstąpienie do monasteru, na co wpływ miały wakacyjne wyjazdy na Wałaam, gdzie opiekował się wielkimi schimnikami. 23 października 1914 złożył wieczyste śluby mnisze, przyjmując imię zakonne Mikołaj. Dzień później został wyświęcony na hierodiakona, a dwa dni później – na hieromnicha.