Niezdolnymi do sprawowania urzędu ławnika były: osoby ubezwłasnowolnione, osoby, które na skutkiem wyroku karno-sadowego utraciły zdolność do piastowania urzędów publicznych, osoby, przeciw którym był wniesiony akt oskarżenia o zbrodnię lub występek, osoby umysłowo lub fizycznie ułomne, które wskutek swej ułomności uniemożliwiały lub utrudniały bieg postępowania.
Powołaniu do sprawowania urzędu ławnika mogą odmówić: członkowie Sejmu i Senatu Rzeczypospolitej Polskiej, osoby, które w chwili powołania ukończyły 65 rok życia lub ukończyłyby go z upływem roku administracyjnego, osoby, które w ostatnim roku pełniły obowiązki sędziego przysięgłego lub przynajmniej przez 5 dni posiedzeń obowiązki ławnika.
Tryb postępowania Wszczęcie dochodzeń zarządzał przewodniczący. Do przewodniczącego należało: przygotowanie rozprawy głównej, wyznaczenie terminu, wezwanie świadków i biegłych. przygotowanie materiału dowodowego.
Przewodniczący przed zebraniem izby morskiej zarządzał przesłuchanie świadków, zwłaszcza w przypadkach, kiedy była obawa o utratę dowodu. Izba morska dokonywała oględzin na miejscu, wzywała świadków i biegłych oraz przesłuchiwała ich pod przysięgą.