Jako północne ograniczenie zasięgu podaje Rio Grande i Rio São Francisco, jako zachodnie Rio Araguaia.

Poza swym naturalnym zasięgiem została introdukowana na wybrzeże stanów Espírito Santo, Rio de Janeiro i Santa Catarina, podobnie jak uistiti białoucha.

Całkowity zasięg występowania gatunku obejmuje około 20 000 km², z czego gatunek zasiedla rzeczywiście jedną dziesiątą.

Ekologia thumb|left|Uistiti czarnoczuba zasiedla różnorodne siedliska, zwłaszcza lasy Cechująca się szerokim zasięgiem występowania uistiti czarnoczuba zasiedla różnorodne siedliska. Z jednej strony zajmuje lasy tropikalne, galeriowe, suche, ale także mezofityczny las atlantycki, w którego część została introdukowana. Zasiedla też środowiska mieszane, caatingę, cerrado, cerradao, buriti, obszary zarośnięte palmami, a nawet półpustynne tereny roślinności krzewiastej i kseromorficznej.

Należy do gumożerców. Konsumuje gumy, kwiaty, owoce, nektar, lateks, soki. Skrobie gałęzie i pnie roślin celem pozyskania wysięków roślinnych. Wykorzystuje w ten sposób liczne rośliny.