Po całonocnej rozmowie z arcybiskupem, na temat zagadki jego narodzin, nad ranem duch umierającego wstąpił w swego rozmówcę.
W 1066 roku Stanisław wziął udział w wyprawie króla Haralda na Anglię. Król zginął, a Stanisław dostał się do niewoli, najpierw angielskiej, a następnie po zdobyciu Anglii przez Wilhelma Zdobywcę – normańskiej. Zwycięzca odesłał go do Rzymu. Wkrótce potem znalazł się w Krakowie. Został archiprezbiterem kapituły krakowskiej, a w kilka lat później biskupem krakowskim. W 1079 roku doszło do zatargu pomiędzy nim a królem polskim. Stanisław rzucił wówczas na władcę ekskomunikę. Król zażądał przez swych wysłanników, Gnupa i jego syna Eryka, pod groźbą śmierci, cofnięcia ekskomuniki. Biskup próbował przeciągnąć Eryka na stronę Kościoła. Przedstawił mu Kościół jako stronnika odrzuconych przez społeczeństwo, kalek, bękartów i trędowatych, których bronią jest myśl. Walczą oni o władzę, by zdobyć mądrość, a boją się tylko tego, że zgasną w ciemności zanim prowadzeni przez nich wydostaną się na światło. Gnup został pokonany tą wizją Kościoła Chrystusowego.