Włoski ruch oporu był luźną koalicją różnych włoskich partii politycznych, niezależnych ugrupowań zbrojnych oraz brygad i milicji partyzanckich. Współczesna Republika Włoska została uznana za zbudowaną na ideałach walki ruchu oporu: jej pierwsze Zgromadzenie Konstytucyjne składało się głównie z przedstawicieli partii, które dały początek Komitetowi Wyzwolenia Narodowego. Byli bojownicy włoskiego ruchu oporu pod koniec wojny opracowali Konstytucję Włoch, opartą na kompromisowej syntezie zasad demokracji i antyfaszyzmu.
Kontekst thumb|left|Flaga Arditi del Popolo, siekiera tnąca rózgi liktorskie. Arditi del Popolo była bojową grupą antyfaszystowską założoną w 1921 roku we Włoszech Włoski ruch oporu ma swoje korzenie w antyfaszyzmie, który stopniowo rozwijał się od połowy lat dwudziestych XX wieku, kiedy istniały już słabe formy opozycji wobec reżimu faszystowskiego, aż do początku II wojny światowej.