Stanowiło to wyraźny kontrast z sytuacją w Europie kontynentalnej, gdzie sanskryt badano w ramach „nauki o języku” – językoznawstwie porównawczym – a nie z powodów imperialno-administracyjnych. Do Indii docierało niewielu uczonych z kontynentu, natomiast większość brytyjskich sanskrytologów mieszkała i pracowała tam przez dłuższy czas. Według amerykańskiej badaczki Lindy Dowling, część brytyjskich intelektualistów z innych dziedzin odnosiła się do sanskrytu z głęboką niechęcią, traktując go jako „prymitywny falsyfikat językowy sklecony z łaciny i greki” lub jako dowód „wysoce niepożądanego pokrewieństwa między Brytyjczykiem a braminem”.
Kandydaci alt=|mały|Max Müller, fotografia z 1857 roku autorstwa Lewisa Carrolla Chociaż w 1860 roku pięciu uczonych ogłosiło zamiar kandydowania lub zostało zgłoszonych pod swoją nieobecność, ostatecznie w wyborach rywalizowało dwóch kandydatów: i Max Müller. Williams (znany w późniejszym okresie życia jako sir Monier Monier-Williams) był synem oficera wojskowego i urodził się w Indiach. Przez krótki czas studiował w Balliol College w Oksfordzie, po czym rozpoczął szkolenie w Haileybury w celu przygotowania do służby cywilnej w Indiach. Śmierć brata, który poległ w walkach w Indiach, skłoniła go do powrotu do Oksfordu i ukończenia studiów.