Krytycy wiążą bezradność bohaterek przedstawianych w ramach tego motywu z utrwalonymi w społeczeństwie przekonaniami, zgodnie z którymi kobiety jako grupa wymagają opieki ze strony mężczyzn oraz szczególnego traktowania. W historii tego motywu rola kobiety jako ofiary oczekującej na męskiego wybawcę pozostawała zasadniczo niezmienna, natomiast zmieniali się jej prześladowcy, dostosowując się do gustów odbiorców i dominujących w danym okresie społecznych lęków. W tej roli występowali między innymi potwory, szaleni naukowcy, naziści, hipisi, członkowie gangów motocyklowych czy istoty pozaziemskie.
Współcześnie motyw ten bywa przedmiotem krytyki jako przykład stereotypowego przedstawiania kobiet. Zwraca się uwagę, że bohaterki pełniące rolę „damulki w opałach” często mają ograniczoną sprawczość, a ich główną funkcją jest motywowanie działań protagonisty. Jednocześnie we współczesnej kulturze popularnej coraz częściej spotyka się modyfikacje tego schematu – bohaterki otrzymują bardziej rozbudowaną charakterystykę, wykazują większą samodzielność lub same stają się postaciami ratującymi innych, odwracając tradycyjny układ ról.