Prąd przesunięcia – wielkość fizyczna o wymiarze prądu elektrycznego zależna od szybkości zmian natężenia pola elektrycznego w dielektryku. W przeciwieństwie do prądu elektrycznego nie polega on na przepływie ładunków, jednak pomimo tego również wywołuje wirowe pole magnetyczne. Pojęcie prądu przesunięcia wprowadził w 1865 James Clerk Maxwell uogólniając prawo Ampère’a na prądy zmienne, tworząc w ten sposób jedno z równań nazywanych obecnie równaniami Maxwella. Dla odróżnienia prądu przesunięcia od prądu polegającego na ruchu ładunków, ten drugi nazywany jest prądem przewodzenia.
Nazwa pochodzi od dawnej nazwy indukcji magnetycznej – przesunięcia. Stąd nazwę tę można rozumieć jako „prąd indukcji magnetycznej”.
Analiza Gęstość prądu przesunięcia jest zdefiniowana jako szybkość zmiany indukcji elektrycznej D:
ponieważ D = εE, gdzie przenikalność elektryczna ε = ε0 εr, εr – względna przenikalność elektryczna dielektryka, ε0 – przenikalność elektryczna próżni (8,854·10−12 F·m−1).
Wartość skalarną prądu przesunięcia można przedstawić za pomocą strumienia elektrycznego:
Użycie przenikalności ε jako wartości skalarnej jest poprawne jedynie dla liniowych ośrodków izotropowych. W liniowych ośrodkach anizotropowych ε jest tensorem.