W 1457 król polski Kazimierz IV Jagiellończyk zezwolił kasztelanowi rogozińskiemu Przecławowi z Potulic wykupić sołectwo w Ratajach za 60 grzywien i nadał mu 6 łanów, połowę jeziora oraz przydzielił mu dwóch rybaków do połowów. W 1486 syn Przecława Wojciech Potulicki otrzymał w działach z bratem Stanisławem m.in. Chodzież oraz zapisy kwot na wsi Rataje. W 1488 król zezwolił tenutariuszowi ujskiemu biskupowi włocławskiemu Piotrowi Bnińskiemu wykupić wieś Rataje z rąk Wojciecha Potulickiego ale transakcji nie zrealizowano.
W 1513 król polski Zygmunt Stary zezwolił Hieronimowi Mosińskiemu tenutariuszowi ujskiemu, oraz bratankowi biskupa Piotra Bnińskiego, wykupić Rataje należące do starostwa ujskiego z rąk Wojciecha Potulickiego., a w 1514 z rąk jego synów Piotra i Mikołaja Potulickich. W 1518 król Zygmunt Stary zezwolił Mikołajowi Potulickiemu z Chodzieży na wykup Ratajów z rąk Hieronima Mosińskiego i dożywotnie posiadanie tej wsi. W 1518 król rozstrzygnął spór Hieronima Mosińskiego z Mikołajem Potulickim o Rataje należące do starostwa ujskiego.