thumbnail|Łucznik europejski z okresu średniowiecza
Łucznik – żołnierz lekkiej piechoty lub kawalerii uzbrojony w łuk. Powszechny rodzaj jednostki wojskowej wykorzystywany w starożytności oraz w średniowieczu.
Charakterystyka Łucznicy w starożytnych i średniowiecznych armiach pełnili istotną rolę zarówno w działaniach ofensywnych, jak i obronnych.
W działaniach zaczepnych często wykorzystywano łuczników konnych, których atutem była zwiększona mobilność. Z kolei piesi łucznicy częściej angażowani byli w działania obronne, choć niejednokrotnie uczestniczyli również w oblężeniach twierdz.
Rozmieszczenie łuczników na murach i wieżach zapewniało przewagę taktyczną nad przeciwnikiem prowadzącym oblężenie. Ostrzał prowadzony przed starciem bezpośrednim umożliwiał zadanie strat wrogowi jeszcze przed wejściem do walki wręcz.
Formacje łuczników często ustawiano w przednich szeregach armii, co w przypadku zagrożenia pozwalało im wycofać się za cięższą piechotę lub jazdę.
W trakcie oblężeń atakujący łucznicy stosowali również strzały zapalające, co umożliwiało podpalenie umocnień i zwiększało skuteczność ataku.