Możliwość takiego zastosowania wynika z dość łatwego sposobu wywołania odwracalnej reakcji chemicznej, którą przedstawia poniższy schemat:

Rozkład wapienia do wapna palonego przebiega pod wpływem wysokiej temperatury, proces prowadzi się w tzw. wapiennikach. thumb|230px|Stary wapiennik niedaleko Tyńca

jako składnik innych materiałów (np. cementów) lub wypełniacz.

Wykorzystanie w budownictwie jest widoczne szczególnie na Wyżynie Krakowsko-Częstochowskiej, gdzie skały tej używano szczególnie często do budowy zarówno zamków (np. Ogrodzieniec), jak i zwykłych domów mieszkalnych. Wiele zabytków architektury lub ich fragmentów, np. Brama Floriańska i Maszkarony w Sukiennicach w Krakowie, a także zamki na szlaku Orlich Gniazd, zostało zbudowanych z wapieni. Wapienie pińczowskie, występujące w okolicach Pińczowa, wykorzystuje się również jako materiał rzeźbiarski. W kamieniarstwie niektóre odmiany wapieni błędnie przyjęło się nazywać marmurem.