osoby w zdaniu podrzędnym oznacza, że zabójca był tchórzem, użycie obwiatywu natomiast, że tchórzem był zabity.

W gramatyce opisowej nie uznaje się czasem obwiatywu za czwartą osobę, a jedynie jedną z dwu form 3. osoby (żadna z wyżej przedstawionych form nie odpowiada bowiem dokładnie 3. osobie w językach bez obwiatywu – zakres ich użycia pokrywa się z nią tylko częściowo).

Występowanie obwiatywu jest typową cechą języków algonkiańskich, istnieje on też w językach eskimoskich.

Inkluzywność i ekskluzywność 1. osoby l. mn. W niektórych językach (np. w niektórych indiańskich, w języku indonezyjskim, języku tok pisin, czeczeńskim) występuje też rozróżnienie 1. osoby liczby mnogiej na inclusivus (my inkluzywne) i exclusivus (my ekskluzywne). Przykładowo w języku keczua:

ñuqanchik (my inkluzywne) = ja + ty (+on, oni, one itp.), czyli „ja (my) wraz z tobą” ñuqayku (my ekskluzywne) = ja + on/oni/one itp., czyli „my bez ciebie”

W niektórych językach jest to tylko rozróżnienie zaimków, w niektórych pociąga jednak za sobą zmianę kategorii gramatycznej czasownika.

Bibliografia

Encyklopedia języka polskiego pod red. Stanisława Urbańczyka. Wrocław etc.: Zakład Narodowy i. Ossolińskich. ISBN 83-04-029-94-4, s. 242-243. Roman Sadziński: Kategoria osoby w języku polskim, [w:] Rozprawy Komisji Językowej Łódzkie Towarzystwo Naukowe XXXI, 1983, s. 129-135.

Kategoria:Czasownik Kategoria:Gramatyka