Anatoksyny thumb|Anatoksyna-a(s) Anatoksyny są alkaloidami o działaniu neurotoksycznym. Anatoksyna-a (ATX, ANTX-a) była pierwszą zidentyfikowaną toksyną sinicową, wyizolowaną z Dolichospermum flos-aquae (wówczas znanego jako Anabaena flos-aquae), podobną budowę ma homoanatoksyna-a (homoANTX-a), a odmienną anatoksyna-a(s). Anatoksyna-a(s) zawiera grupę fosforanową, podobnie jak niektóre syntetyczne insektycydy czy bojowe środki trujące. Oddziałują one na układ nerwowy, m.in. blokując rozkład acetylocholiny, która przez to kumuluje się w synapsach. Zatrucie następuje szybko, po kilku lub kilkudziesięciu minutach. Jego objawy to drgawki, ślinotok, zaburzenia równowagi, a w groźniejszych przypadkach także paraliż mięśni, co w przypadku mięśni oddechowych prowadzi do uduszenia. Ponadto mogą wystąpić wymioty.
Anatoksyny rozkładają się pod wpływem światła, zwłaszcza w wodzie o odczynie zasadowym.
Anatoksynę-a wytwarzają przedstawiciele rodzajów Dolichospermum (dawniej zaliczanych do Anabaena), Microcystis, Planktothrix (dawniej zaliczanych do Oscillatoria), Aphanizomenon, Raphidiopsis (dawniej zaliczanych do Cylindrospermopsis), Artrhospira, Phormidium, anatoksynę-a(s) – Dolichospermum.