Piotra thumb|180px|Kościół San Giorgo Maggiore - widok z molo przy Pałacu Dozów thumb|180px|Bazylika w Vinzenzy thumb|180px|Villa Capra

Wczesny renesans Renesans korzystając z doświadczeń i rozwiązań konstrukcyjnych dopracowanych w średniowieczu rozwija własną formę i kompozycję dzieł architektonicznych. Włoscy artyści zawsze preferowali harmonię, spokojny rytm i proste, jednoznaczne rozwiązania zarówno bryły jak i wnętrza. W ich projektach często, także w gotyku, pojawiały się detale znane w starożytności. Zatem nie powinno nikogo dziwić, że właśnie Półwysep Apeniński, a ściślej Toskania stała się kolebką renesansu. Architektura renesansu to nadal budownictwo sakralne o wnętrzach rozjaśnionych światłem wpadającym przez znacznie większe niż w okresie gotyku otwory okienne, tym jaśniejsze, że w oknach już nie montowano witraży. Układ bryły niewiele różni się od znanych wzorów a urozmaiceniem są stosowane często rozwiązania centralne. Wnętrza już nie tak strzeliste nadal przykrywane są sklepieniami, kopułami lub drewnianymi stropami. Znacznie większe ożywienie widoczne jest w architekturze świeckiej. Powstaje wiele budowli mieszkalnych: pałaców, rezydencji w miastach i poza jego murami oraz budynków użyteczności publicznej.