Komentarze w latach 90. Jan Paweł II ogłosił w 1991 roku encyklikę Centesimus annus, w której odnosi się do różnych modeli społeczno-gospodarczych, będących po drugiej wojnie światowej alternatywą dla kolektywnego socjalizmu. Stwierdził tam m.in.:
Leszek Balcerowicz, współtwórca polskich reform, w opublikowanej w 1995 roku książce Wolność i rozwój napisał: „Termin ‘społeczna gospodarka rynkowa’ zrobił w Polsce w ostatnich latach wielką karierę w debatach o gospodarce. Obawiam się jednak, że tej popularności nie towarzyszy zrozumienie, skąd się on wziął i co pierwotnie oznaczał. Słowo ‘społeczna’ wywołuje natomiast zapewne emocjonalne przeświadczenie, że chodzi o zasadniczo odmienny, a przez to lepszy, typ gospodarki niż wolnorynkowy kapitalizm”L. Balcerowicz, Wolność i rozwój, Kraków, 1995 r., s. 275..
„Trzecia droga” Wielu polityków i ekonomistów traktuje społeczną gospodarkę rynkową jako swego rodzaju „trzecią drogę”, jako formę lepszego kapitalizmu i lepszego socjalizmu. Społeczna gospodarka rynkowa to jednak idea bazująca na zasadach wolnego rynku, czyli na teorii liberalnej, a nie interwencjonistycznej, czyli zakładającej ingerencje państwa w rynek.