Terytorium metropolii kijowskiej zostało oddane przez Patriarchat Konstantynopolitański pod jurysdykcję kanoniczną patriarchatu moskiewskiego listem synodalnym patriarchatu konstantynopolitańskiego w 1686, wydanym po traktacie Grzymułtowskiego, który to list patriarcha Konstantynopola Bartłomiej anulował 11 października 2018 r.Ecumenical Patriarchate Announcement 11/10/2018.
Traktat Grzymułtowskiego i poddanie metropolii kijowskiej jurysdykcji kanonicznej patriarchatu moskiewskiego pozwalały Rosji na instrumentalne interwencje Katarzyny II w kwestie wyznaniowe w przedrozbiorowej Rzeczypospolitej.
Prawosławie w imperium rosyjskim W 1721 funkcja patriarchy została zawieszona, a najwyższą władzą Kościoła stał się Świątobliwy Synod Rządzący, co całkowicie uzależniało cerkiew od władzy carskiej.
Wraz z likwidacją Hetmanatu, który zachowywał długo swoją autonomię i oryginalną kulturę związaną z barokiem oraz rozbiorami Rzeczypospolitej większość zachodnioeuropejskiego prawosławia znalazła się w cesarstwie rosyjskim.