W procesie Jones vs Hallahan (Kentucky, 1973) żeńska para argumentowała, iż brak legalizacji małżeństw jednopłciowych zaprzecza prawu wolności praktykowania przez nią religii. W sprawie „Horton vs Timmers” (Ohio, 1975) sąd stwierdził, że małżeństwo musi składać się z osób przeciwnej płci. Podobne sprawy rozpatrywały również europejskie sądy, np. w 1987 w Katalonii proces wszczęła para gejów. Od powyższych rozstrzygnięć różniły się wyroki sądu w Holandii (1988 i 1989), który odmówił rozstrzygnięcia, czy prawa człowieka zostały naruszone i orzekł, iż uchylenie dyskryminujących przepisów leży w gestii Stanów Generalnych.
Pierwszym nowożytnym państwem, które zalegalizowało małżeństwa osób tej samej płci, była Holandia, a doszło do tego 1 kwietnia 2001.
Stan obecny thumb|Sytuacja prawna małżeństw osób tej samej płci na świecie
|alt=|centruj|700x700px Status prawny Uznanie Państwa i jednostki terytorialne, w których zawierane i uznawane są małżeństwa osób tej samej płci (chronologicznie):
Honorowanie Kraje W następujących państwach małżeństwa osób tej samej płci nie są zawierane, lecz są uznawane: (2006) Królestwo Niderlandów (2007) – tylko małżeństwa zawarte na terytorium Holandii (2017) – małżeństwa zawarte w jurysdykcji, gdzie małżeństwa osób tej samej płci są legalne, są ważne również w Armenii.