Cornelius Jansen, Cornelius Jansenius (Yprensis), pol. Janseniusz (ur. 1585 w Acquoy, zm. 6 maja 1638 w Leuven) – teolog, twórca jansenizmu, biskup Ieper.
Życiorys Młodość i wykształcenie Urodził się w 1585 w holenderskiej wsi Acquoy koło Leerdam, w rodzinie katolickiej. Jego rodzice, mimo względnego ubóstwa, zapewnili mu znakomitą edukację. Pobierał nauki w Utrechcie, a od 1602 w Lowanium, gdzie w College du Faucon studiował filozofię. Spędził tam dwa lata, a na uroczystej promocji w 1604 został ogłoszony najlepszym spośród 118 studentów. Na uniwersytecie trwały wtedy ostre konflikty między jezuitami a zwolennikami radykalnej interpretacji teologii św. Augustyna dokonanej przez Bajusa, bajanistami. Jansen związał się ze zwolennikami Bajusa, nawiązał też trwałą przyjaźń i współpracę z myślącym podobnie Jeanem du Vergier de Hauranne, późniejszym opatem Saint-Cyran.
Po ukończeniu studiów udał się do Paryża, by poprawić stan zdrowia i studiować grekę. Następnie zamieszkał u du Vergiera w jego wiejskim domu koło Bayonne i przez kilka lat uczył w kolegium biskupim. Cały wolny czas spędzał zgłębiając razem z du Vergierem nauczanie ojców Kościoła.